Auteur: Richard van der Veen

De clusterbuien van juni 2021 hebben de gemeente inzicht gegeven welke plekken problemen opleveren bij volgende plensbuien. De afgelopen maanden zijn op vijftien locaties kleinere maatregelen genomen om beter voorbereid te zijn op overvloedige regenval. De komende vijf jaar worden op meer locaties maatregelen genomen, maar daar valt het samen met vervanging van het riool of aanpassing van het watersysteem in de omgeving.

“Inwoners moeten zich bewust zijn dat zij op eigen terrein ook veel verschil kunnen maken”, stelt klimaatwethouder Erik Bekkering tijdens een toelichting op de maatregelen om de gemeente beter bestand te laten zijn tegen de klimaatverandering. “Op hevige regenval is niet altijd in te spelen, daarvan moeten we ons bewust zijn. Maar we kunnen ons hier wel beter op inrichten”.

Burgemeester, wethouders en ambtenaren brachten na de wateroverlast in 2021 verschillende bezoeken aan plaatsen waar zich problemen voordeden. “Naar aanleiding van de bezoeken door het college en onze medewerkers brachten we eerst vijftien locaties in kaart waar we snel een oplossing wilden realiseren.”

Sinds 2018 werken de gemeenten Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo (BUCH) samen met de gemeenten Dijk en Waard en Alkmaar en het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) aan de opgave om de omgeving klimaatbestendig in te richten. Regionaal zijn de potentiële kwetsbaarheden voor wateroverlast, hitte, droogte en overstroming globaal in beeld gebracht via modelmatige berekeningen, de zogenoemde klimaatstresstest (https://hhnk.klimaatatlas.net/). Deze resultaten zijn vergeleken met de beelden en meldingen die de gemeente van bewoners ontving, over wateroverlast in het weekend van 18, 19 en 20 juni 2021.

Naast deze korte termijnmaatregelen bekeek de gemeente ook welke overige locaties in aanmerking komen voor maatregelen binnen 5 jaar. In sommige gevallen gaat dit ook om maatregelen aan het watersysteem, wat verder wordt afgestemd met het Hoogheemraadschap. Ook heeft de gemeente een projectenplanning waarin bepaald is wanneer het tijd is om weg en riool te vervangen. Bij deze grote projecten wordt de omgeving direct klimaatbestendig en waterrobuust ingericht. Dat is de meest betaalbare manier, maar dit vergt dus een periode van vele jaren, en is gericht op het klimaat van 2050.

“Dat deze vijftien knelpunten nu zijn aangepakt is een eerste stap. Daarmee hopen we die problemen te hebben opgelost,” licht wethouder Bekkering toe. “Bij hevige regenval heb je die garantie echter niet. Samen met andere gemeenten en het hoogheemraadschap kijken we hoe we onze omgeving zo goed mogelijk kunnen inrichten.”

De Raad van State steekt geen stokje voor de nieuwbouw in het Watertorengebied in Egmond aan Zee. De bezwaarmakers worden op sommige punten, zoals de nieuwe stikstofberekeningen, wel in het gelijk gesteld, maar dat is voor de Raad van State geen reden om het gerepareerde bestemmingsplan naar de prullenbak te verwijzen.

Omwonenden waren naar de Raad van State gestapt om de sloop en nieuwbouw van de energiezuinige sporthal, met 34 nieuwbouwwoningen eromheen, tegen te houden. Die poging is niet gelukt. Een aantal omwonenden was niet ontvankelijk met hun bezwaren, omdat ze geen bezwaar hadden ingediend tegen het oorspronkelijke bestemmingsplan uit 2018, dat door de Raad van State werd vernietigd. Het plan dat nu voorlag bij de Raad van State, was de reparatie van dat vernietigde bestemmingsplan.

Anderen hadden toen ook al bezwaar gemaakt. Zij konden rekenen op een uitgebreide beoordeling van hun bezwaren door de hoogste bestuursrechter. Sommige zaken hadden volgens de Raad van State wat zorgvuldiger gekund in de procedure, maar de omwonenden zijn daardoor niet zodanig benadeeld dat de bestemmingsplanprocedure nog eens over moet. ‘De rechtsgevolgen van het raadsbesluit van 28 januari 2021 kunnen daarom geheel in stand blijven’, concludeert de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State.

De gemeente Bergen is heel blij dat er eindelijk gebouwd kan worden in het  Watertorengebied. “Dit is heel goed nieuws voor de starters, veelal Egmonders, die al sinds 2015 op een lijst staan om hier zelf hun eerste woning te bouwen. Hun geduld is op de proef gesteld maar dat wordt nu beloond”, stelt wethouder Arend-Jan van den Beld. “Er kan eindelijk weer wat gebouwd worden om tegemoet te komen aan de grote behoefte aan woningen in onze gemeente. Het laat zien dat er binnen alle strenge stikstofnormen toch nog wel wat mogelijk is aan de randen van het beschermde Natura2000-gebied van het Noordhollands Duinreservaat.” De VVD-wethouder kijkt er ook naar uit om met de nieuwe wijk te laten zien hoe je het duinlandschap ‘de wijk in kunt halen’: “Er liggen goede plannen voor een passende inrichting van het gebied.”

Het Watertorengebied wordt in fases ontwikkeld. Eerst wordt de nieuwe sporthal gebouwd. Als deze in gebruik kan worden genomen, gaat de sloophamer in de oude sporthal. Op de plek van de oude sporthal komt een deel van de 34 nieuwe woningen. Vijftien van de 34 woningen worden starterswoningen die door de nieuwe bewoners zelf mogen worden ontwikkeld. De bouw van de sporthal en een deel van het woningbouwprogramma moeten nog worden aanbesteed, sinds ontwikkelaar BAM zich eerder terugtrok. De gemeente wil de aanbesteding gelijktijdig laten lopen met de aanvraag voor de omgevingsvergunning voor de nieuwe sporthal. De gemeente hoopt dat die bouw zo in de loop van 2023 kan starten.