In de kop van Noord-Holland weet iedereen hoe snel het weer kan omslaan. Een stralende ochtend in Heerhugowaard of Langedijk kan ‘s middags overgaan in een flinke bui die over de polder trekt. Juist in het najaar, als de stormen hun intrede doen en de tuin langzaam in winterstand gaat, is het een goed moment om eens kritisch naar het eigen erf te kijken. Waar blijft het regenwater? En waar laat je al die spullen die de rest van het jaar buiten staan?
Water in de polder: een kwestie van vasthouden
Het landschap in Noord-Holland Noord is grotendeels door mensen gemaakt. Sloten, gemalen en dijken houden de voeten droog, maar in een bebouwde wijk met veel tegels en dakoppervlak stroomt regenwater razendsnel naar het riool. Bij een hoosbui kan dat systeem het even niet aan. Steeds meer gemeenten en waterschappen moedigen bewoners daarom aan om water zoveel mogelijk op het eigen perceel op te vangen. Dat begint vaak klein: een tegel eruit, een stukje groen erbij, of een opvangvat onder de regenpijp. Op Milieu Centraal staat overzichtelijk uitgelegd welke maatregelen in en rond het huis het meeste effect hebben om water vast te houden en te hergebruiken.
Een regenton als eerste stap
Een regenton is misschien de eenvoudigste ingreep van allemaal. Je koppelt hem aan de regenpijp van het huis, de schuur of de garage en vangt zo bij elke bui een voorraad water op. In het voorjaar en de zomer is dat handig voor de borders en de moestuin; planten reageren vaak beter op regenwater dan op kraanwater. In het najaar is het juist zaak om de ton goed voor te bereiden op de winter. Laat hem niet tot de rand gevuld staan als er vorst wordt verwacht, en zet de kraan open of koppel hem tijdelijk af. Wie nog geen opvang heeft, kan bij het Regenton kopen letten op een stevig deksel, een tapkraan op een handige hoogte en een overloop die terugleidt naar de regenpijp.
Plaats en ondergrond doen ertoe
Een volle ton is zwaar. Zet hem daarom op een vlakke, stevige ondergrond, bij voorkeur iets verhoogd zodat er een gieter onder de kraan past. Op de vaak zachte kleigrond in de regio kan een losse ton na een natte winter scheef gaan staan. Een paar tegels of een speciale voet voorkomt dat. Denk ook aan de buren: een overloop die op de erfgrens uitkomt, levert eerder ergernis op dan waterbesparing. Wie meer dakoppervlak heeft, bijvoorbeeld een schuur en een garage, kan overwegen op meerdere plekken een ton te plaatsen. Zo ligt het water altijd dicht bij de plek waar je het nodig hebt en hoef je niet met zware gieters door de hele tuin te sjouwen. Kies een plek in de schaduw als dat kan: water dat koel en donker staat, blijft langer fris en er groeien minder algen in.
Opruimen voor de winter
Het najaar is ook het moment om de tuin op te ruimen. Kussens van tuinstoelen, speelgoed van de kinderen, gereedschap en zakken potgrond liggen vaak nog verspreid over terras en schuur. Wind en vocht doen daar geen goed aan, en in een kleine schuur raakt alles snel door elkaar. Een paar degelijke afsluitbare boxen helpen om overzicht te houden. Bij Opbergboxen kopen is het verstandig te kijken naar de afsluiting: een goed sluitend deksel houdt niet alleen water buiten, maar ook muizen die in de koude maanden graag een droog plekje zoeken.
Slim indelen per seizoen
Een handige manier om ruimte te besparen is opbergen per seizoen. Wat je in de winter niet gebruikt, zoals de parasol, de waterpistolen en de tuinslang, gaat achterin. Strooizout, de sneeuwschuiver en de vogelvoederhuisjes komen juist vooraan. Plak een eenvoudig etiket op elke box, zodat je in maart niet hoeft te zoeken. Kijk bij het opruimen ook meteen of er spullen zijn die je niet meer gebruikt; de kringloopwinkels in de regio zijn er blij mee en het scheelt weer ruimte.
Kleine stappen, groot verschil
Wie water opvangt en de tuin netjes de winter in laat gaan, merkt het voordeel in het voorjaar. De regenton is gevuld voordat de eerste droge week aanbreekt, het gereedschap is meteen te vinden en de kussens zijn droog gebleven. Bovendien draag je een klein steentje bij aan een wijk die beter bestand is tegen zware buien. In een regio waar water altijd een rol heeft gespeeld, is dat misschien wel de meest logische tuinklus die er bestaat.