Na ruim vijftien jaar dienst waren ze toe aan vervanging, de stoelen en het tapijt in de grote zaal van Cool in Heerhugowaard. Maandag is gestart met de grote klus, zodat de Rodi Media zaal er weer mooi fris uitziet voor het nieuwe theaterseizoen. Patricia Smagge van Rodi was erbij en hielp graag een handje.
Als de oude theaterstoelen konden praten, zouden ze een omvangrijk en kleurrijk verhaal kunnen vertellen. Vijftien jaar met voorstellingen en evenementen, die allerlei verschillende emoties teweeg brachten. En ja soms werd er wel eens wat drinken of eten gemorst. Als het aan Cool ligt sluit het boek voor de stoelen niet. In het kader van duurzaamheid en hergebruik, wordt gezocht naar een nieuwe bestemming.
Alle stoelen vervangen is niet zomaar even gedaan, want het zijn er maar liefst 590. En de zaal is 25 x 13 meter en getrapt, dus een tapijtje leggen kost ook aardig wat tijd. Deze hele zomer zullen beheerder Rob Scheeren en zijn team in de weer zijn om de zaal klaar te hebben voor het culturele seizoen dat in september begint. Een echte metamorfose wordt het niet, want de nieuwe stoelen zijn ook rood. Maar het zitcomfort moet er natuurlijk wel op vooruit gaan. Er staan een paar nieuwe stoelen in de foyer, voor wie ze wil uitproberen.
Vanzelfsprekend kost de herinrichting veel geld. Om evengoed een mooi programma te kunnen bieden, óók aan mensen voor wie de beleving van kunst en cultuur om wat voor reden niet vanzelfsprekend is, start Cool de sponsoractie ‘Sponsor een stoel en maak er een ander blij mee’. De opbrengst gaat deels naar nieuwe initiatieven en activiteiten van het programma ‘Cool Sociaal’. Mensen, bedrijven en andere organisaties die een of meerdere stoeltjes willen sponsoren kunnen zich aanmelden via publiciteit@coolkunstencultuur.nl. Wie dat leuk vindt kan een naamplaatje laten plaatsen. (foto: Kevin van Leeuwen)
Terras, zomer en livemuziek. Dat is het recept voor het Summer Breeze Festival. Op zaterdag 13 juli spelen fanfare Hou en Trouw, harmonie Het Blazersensemble en blaaskapel De Blauwe Reigers hun repertoire, als aankondiging van de zomervakantie. Vanaf 13:30 uur op het Coolplein in Heerhugowaard.
Van filmmuziek tot lichtklassiek en van popnummers tot fanfarestukken. Het passeert zaterdag 13 juli de revue op het Heerhugowaardse plein. “Inmiddels wordt het een gezellige, vroeg zomerse traditie”, schrijft de organisatie van het festival. “Zing mee met Europapa, swing op heerlijke zomerse dansen en geniet van West Side Story.”
Reserveren voor het gratis muziekevenement is niet nodig. Bij slecht weer gaat Summer Breeze Festival niet door. (foto: Martin Jansen)
“Als ik later groot ben, ga ik werken in de bieb.” Met haar acht jaar wist Erna Winters (59) natuurlijk niet dat ze uiteindelijk directeur van zeventien bibliotheken én Artiance zou worden. Wandelend door de gangen van de centrale bibliotheek in Alkmaar, al achttien jaar haar ’thuis’ , zet Erna sinds kort elke stap bewust. Met aandacht. Want over twee weken is het echt klaar.
Als achtjarige boekenwurm sprong Erna een gat in de lucht wanneer het woensdagmiddag was, want “dan ging ik naar de bieb om de bibliotheekjuffrouw te helpen.” Boeken stempelen, alfabetiseren, maar vooral: mensen helpen met het vinden van de juiste informatie. Tot haar zestiende kwam ze steevast elke week. “Toen wilde ik meer doen, maar dat mocht niet, want ik was geen beroepskracht.” Afscheid nemen van de bieb was geen optie. Toen besloot puber Erna: dán ga ik wel naar de Bibliotheekacademie.
Een keerpunt in haar leven. “We kregen 44 vakken in het eerste jaar”, want toen moest een bibliothecaris nog een beetje verstand hebben van alles. Dat trekt Erna enorm, ze vreet informatie en geniet van de kennis. “Nog steeds als ik op tv naar 2 voor 12 kijk, doe ik mijn best om alles uit mijn hoofd te weten.” Haar advies? “Speel nooit Triviant met een bibliothecaris.” (tekst loopt verder onder foto)
“Als je vroeger achter het inlichtingenbureau zat in de bieb, moest je antwoord kunnen geven op vragen. Zodat, als iemand vroeg of je iets van Da Vinci had, je niet zei: was dat niet de man die de gloeilamp had uitgevonden?” (foto: aangeleverd)
Binnen het werkveld doet Erna, zoals ze het zelf zegt, een rondje Nederland. Meerdere bibliotheken zien haar komen en gaan. Tot Bibliotheek Alkmaar in september 2006 ‘ja’ zegt tegen Erna als nieuwe directeur. Veranderingen slaan haar om de oren. Vijf fusies maakte ze mee ; steeds meer vestigingen voegden zich bij – inmiddels – Bibliotheek Kennemerwaard.
Maar de bieb zélf veranderde ook. Het is niet meer de bieb waar Erna elke woensdag naar binnenstapte. Niet meer alleen boeken lenen en een ‘ssst!’ naar je hoofd als je te hard praatte. De bieb van nu is veel meer dan dat. “Het werd een punt waar je informeel kunt leren. We zijn naar buiten getreden.” Digitale Overheid, Juridisch loket, Taalhuis, samenwerkingen met meer dan honderd onderwijsinstellingen, trainingen in digitale veiligheid; het is maar een kleine greep aan waar de bieb anno nu zich mee bezighoudt. (tekst loopt verder onder foto)
Vorige week knokte Erna Winters nog voor de inwoners van Castricum, twee bibliotheken staan daar onder grote financiële druk (foto: aangeleverd)
En met die veranderingen, die ze zelf deels doorvoerde, veranderde Erna zelf ook. Ze werd “rustiger” – met aanhalingstekens, want écht rustig was het nooit. Verandering kost tijd, leerde ze, “al was ik in mijn hoofd soms al veel verder dan de rest.” Haar baan omvat steeds meer, wordt politiek. “Veel raadsleden zijn soms al tien, twintig jaar niet in de bieb geweest en hebben nog dat beeld uit hun jeugd, de ‘ssst’.”
Het was aan Erna dus om als directeur te lobbyen, te gaan staan voor ‘haar’ bieb. “Want als het financieel moeilijk wordt, staat de cultuur onder druk. Dan moet je knokken voor de diensten die we inwoners verlenen.” Dus dat doet ze, meermaals, met resultaat. “In de crisisjaren hebben we, op één vestiging in Egmond aan de Hoef na, alle vestigingen weten te behouden”, vertelt ze vol trots. Daar zijn wel wat hervormingen en fusies voor nodig geweest, natuurlijk.
Toen kwam in 2021 de uitdagendste fusie van allemaal: die met buurvrouw Artiance, Centrum voor de Kunsten. Ineens was Erna directeur van het ABC-Huis. “Midden in coronatijd. Het was pittig, die fusie. Kijk, als bibliotheken fuseren, spreek je min of meer dezelfde taal. Maar met Artiance en de bieb merkte ik: je gebruikt dezelfde woorden, maar toch bedoel je er iets anders mee.” Daar valt nog een mooie slag te maken. Voor de volgende directeur dan. (tekst loopt verder onder foto)
Erna bruist door de vakantieboeken. Straks gaat ze namelijk eerst even een paar weken ertussenuit, voordat ze met haar nieuwe functie start (foto: Streekstad Centraal)
Want Erna stopt. “Ik ben nu 59 en dacht: wil ik tot mijn pensioen directeur blijven?” Nee, dus. Het is zwaarder geworden; in die achttien jaar werd zowel de organisatie als het speelveld steeds groter. “Het is soms op vijf borden tegelijk schaken.” Wachten op een nieuwe baan deed ze niet- “ik had al besloten om ontslag te nemen”. Tijd voor een frisse wind, vond ze, voor de bieb maar ook voor zichzelf.
En toen kwam die nieuwe functie ineens aanwaaien: Netwerkmanager voor het Openbare Bibliothekendomein, in dienst van de Koninklijke Bibliotheek. Een mond vol. In een notendop gaat Erna doen waar Erna zo goed in is: mensen verbinden. “Ik ben als het ware de verbindingsofficier.” En dat is best spannend. Straks heeft Erna, na zoveel jaar directeuren, ineens weer een baas boven zich. Maar dat is goed, ze is er klaar voor en “de verantwoordelijkheid voor een hele organisatie laat ik achter me.” Maar niet de bieb. Daar afscheid van nemen is (voorlopig) geen optie.
Binnenkort starten de Zomeravondconcerten in de Grote Kerk van Alkmaar weer. Het eerste concert is op woensdag 3 juli en wordt gegeven door Evan Bogerd. Het tweede concert is een week later en dan zijn de toetsen en pedalen voor stadsorganist Pieter van Dijk.
Bogerd speelt werken van Sweelinck en Hans Koolmees, en volgt deze op met improvisatie. Daarna stapt hij over van het Van Covelens-orgel naar het Van Hagerbeer/Schnitger-orgel voor muziek van Daan Manneke en Johann Sebastian Bach, Julius Reubke en ook hier brengt hij improvisatie.
Op 10 juli heeft Van Dijk als thema de Paaskoraal ‘Christ lag in Todesbanden’. Hij speelt twee bewerkingen van Bach, één uit de Kirnberger verzameling en een op de Noord-Duitse traditie gebaseerde koraalfantasie. Anton van der Horst baseerde zijn variaties over deze melodie op de Bach’s openings Sinfonia uit Cantate BWV 4. Bert Matter’s Psalm 65 is geschreven in de minimal stijl en beeldt de psalmtekst prachtig uit. De stadsorganist sluit af met twee Fantasieën van Franse componist Jehan Alain.
Toegang bedraagt 9 euro, Vrienden krijgen korting. Reserveren en meer op grotekerk-alkmaar.nl.
Gedurende de zomermaanden zijn er elke vrijdagochtend om 12:00 uur en om 13:00 uur gratis toegankelijke Kaasmarktconcerten. De optredens duren een half uur en beide orgels worden bespeeld. Vrijdag 12 juli neemt organist Frank van Wijk plaats achter de toetsen.
Wat te doen met Theater De Binding? Dat is een centrale vraag voor Mirjam Flik. Zij is door Cool Kunst en Cultuur ingeschakeld om een frisse wind door het Cultureel en Educatief Centrum in Zuid-Scharwoude te laten waaien. Om een goed onderbouwde visie te ontwikkelen, peilt Mirjam de meningen, wensen en behoeften van inwoners, organisaties en ondernemingen. Ze heeft al een aardig beeld. “De Binding mist nu (ver)binding met de omgeving en haar bewoners.”
De Binding werd in 2007 gebouwd voor onder andere een bibliotheek, de Jan Arentszschool, een kerkgenootschap, diverse overheidsinstanties en verenigingen. Maar heel erg bedrijvig werd het er niet en negen jaar later besloot de Langedijker gemeenteraad om flink te verbouwen voor een betere bezetting. Met het gewenste effect. Maar het theater met zijn 400 zitplaatsen wordt nog steeds weinig gebruikt. Vanwege de huurprijs en ook het formaat. Te groot voor lokale verenigingen en weer te klein voor grote producties.
Begin dit jaar gaf de gemeente het beheer van De Binding aan Cool, met de vraag om een plan te maken voor een bruisend theater. Cool haalde Mirjam Flik erbij. Die is inmiddels in gesprek met verenigingen, instanties en ondernemingen om te kijken naar wensen, behoeften en mogelijkheden. Ook peilt ze onderwijs- en zorginstellingen en andere mogelijke gebruikers. Maar Mirjam wil vooral veel met inwoners praten. “Wat willen ze voor met name het theater, wat zijn de wensen en wat is daarvoor nodig?”
Als Mirjam Flik volledig haar gang kon gaan, zou ze De Binding herindelen en een kwartslag draaien. “Zodat je op het mooiste punt binnenkomt en daar meteen het theater vindt. Een warm welkom dat meteen duidelijk maakt waar je bent. Nu wordt het voor zoveel doeleinden gebruikt dat het ook een beetje een identiteit mist. Ik denk dat veel mensen niet eens goed weten wat er zich afspeelt in het gebouw, laat staan dat het voelt als huis. Het wordt hoog tijd dat De Binding weer alle inwoners van deze gemeente wordt.”
Inwoners en ondernemers kunnen iedere woensdag met Mirjam in gesprek over De Binding. Van 12:00 tot 14:00 uur houdt ze spreekuur, vanzelfsprekend in De Binding zelf. “Ik wil een laagdrempelige manier creëren zodat mensen gewoon kunnen langskomen om samen een kop koffie te drinken en van gedachten te wisselen.”
Al die gesprekken moeten ervoor zorgen dat ze straks in september weloverwogen een breed gedragen visiedocument kan schrijven voor de toekomst van Theater De Binding.
Mirjam Flik is ook bereikbaar via telefoonnummer 06-14405507 en het emailadres mail@mirjamflik.nl.
Tot en met 21 september is de foto-expositie Kiek-In Kanaalpark te bekijken in het Kanaalpark Dijk en Waard.
Langs de Westdijk en in de wijk Broekhorn zijn 22 portretten te zien van inwoners en inwoners die verbonden zijn aan het kanaalgebied. Zoals Nico Vader, eigenaar van de Museale Schuitenhelling en al vele jaren betrokken bij Stichting Langedijk Waterrijk. De foto’s zijn gemaakt door fotografen Alexandra Geertruida en Norbert Reijngoud en bij ieder portret staat een QR-code om de persoonlijke verhalen van de mensen op de foto te lezen.
Kiek-In Kanaalpark is onderdeel van ‘Zomer van Kanaalpark’, een programma met meerdere activiteiten. Meer hierover op zomervankanaalpark.nl.
Het theater dicht? Dat kan niet, dachten drie Heilooërs. Aan de keukentafel van Marjon Zandvliet werd een reddingsplan gemaakt voor Theater De Beun. Na het faillissement gingen de deuren van het theater dicht, maar daar komt binnenkort waarschijnlijk verandering in. Het gemeentebestuur heeft gezegd dat de vrijwilligers het theater mogen runnen. “We hebben veel gesproken , veel geluisterd. Ik heb het gevoel dat ik in een hele andere wereld terechtkom.”
Want Marjon Zandvliet komt helemaal niet uit de theaterwereld. Samen met Marian van Dam en Suzanne Gort is ze toch een initiatief gestart: de stichting Theater en Filmhuis De Beun. “Het idee is letterlijk aan mijn keukentafel ontstaan”, lacht Marjon.
En de vaart zit er in. Het trio heeft al een bijeenkomst voor vrijwilligers georganiseerd, er is contact met de gemeente en niet te vergeten: ze praten ook met deskundigen uit het theatervak. “We hebben veel gesproken, veel geluisterd. Ik heb het gevoel dat ik in een hele andere wereld terechtkom. Maar ja, er moet gewoon een theater zijn in Heiloo.” (tekst gaat verder onder de foto)
Volgens Zandvliet is Heiloo zonder theater ondenkbaar. (foto: aangeleverd)
Het is al maanden stil bij het pand van De Beun aan de Willibrordusweg. Exploitant Heiloo Actief werd begin dit jaar failliet verklaard. Dat was direct een probleem voor het theater. Tal van acties zijn de afgelopen tijd gehouden. Waaronder een handtekeningenactie, maar ook een muzikaal protest voor het theater. “We missen de reuring: het is leeg, zonde en jammer”, vertelde Suzanne van Dongen van de werkgroep Behoud De Beun eerder. “Dat je gewoon op je fietsje naar voorstellingen en filmavonden kan.”
Niet alleen betekende het faillissement van Heiloo Actief een onzekere tijd voor het theater, maar ook het voortbestaan van buitenzwembad Het Baafje hing aan een zijden draadje. Maar bewoners lieten het er niet bij zitten. Actiegroep Red Het Baafje, inmiddels Vrienden van Heiloo werd al snel geboren. (tekst gaat verder onder de foto)
De situatie bij Het Baafje is volgens Zandvliet een mooi voorbeeld voor De Beun. “We hebben goed contact met de vrijwilligers achter het zwembad. Het is mooi wat ze doen. Het is belangrijk dat er voorzieningen blijven in Heiloo, want anders wordt de leefbaarheid ook minder.”
Een aantal maanden geleden werd het idee geboren aan de keukentafel bij Marjon Zandvliet. Inmiddels zijn de gesprekken over het reddingsplan veel verder dan de tafel. Ook het gemeentebestuur ziet wat in het plan, al moet vooral de financiële toekomst nog duidelijker worden gemaakt. “We hebben daar tot dinsdag 9 juli de tijd voor gekregen. En voor een groot deel is het plan al klaar. We houden onzekerheden, want we weten nog niet hoe het met de inboedel verdergaat, maar wat we weten staat nu zwart op wit.” (tekst gaat verder onder de foto)
Zo’n 150 sportievelingen maakten vorig week nog bommetjes om Het Baafje te behouden. (foto: Streekstad Centraal)
Het enthousiaste trio gaat met volle moed verder met hun doel. Het behoud van Theater De Beun. “Natuurlijk zijn er uitdagingen. De hoeveelheid vrijwilligers, de financiële situatie. Ik kan er zo een aantal opnoemen, maar het plan wat er ligt ziet er goed uit. We hopen nu ook op het enthousiasme van de gemeenteraad.”
Als het aan Zandvliet ligt, wordt binnenkort al gestart met de exploitatie van De Beun. Al was voor een volwaardig theaterseizoen eigenlijk meer voorbereiding nodig. “We hebben er gewoon veel zin in. Zeker met de filmavonden kunnen we al redelijk snel mee starten.” Ze benadrukt: “Heiloo moet een theater hebben, net als een zwembad. Er moet gewoon veel gebeuren in het dorp.” (foto: aangeleverd)
Ze is er niet blij mee. Nee, dat zeker niet. Directeur Erna Winters van Bibliotheek Kennemerwaard vreest voor de sluiting van locaties in Akersloot en Limmen. De gemeente Castricum wil namelijk bezuinigen op gesubsidieerde organisaties. Niet volgend jaar, maar wel in 2026. “Zorgwekkend”, reageert directeur Winters.
Binnen enkele dagen werd een handtekeningenactie al meer dan achthonderd keer getekend. En dan is er ook nog een online petitie. De boodschap: behoud de bibliotheken Akersloot, Limmen en Castricum. “Op zich heb ik goede hoop, maar er is ook een andere kant”, reageert Winters in gesprek met Streekstad Centraal.
“Moedeloosheid is niet het goede woord. Maar de bibliotheek en overigens ook andere organisaties staan al jaar en dag onder druk van de gemeente Castricum. Donderdagavond heb ik het ook uitgelegd aan een raadslid. We krijgen niet de gevraagde indexatie. Daardoor hebben we in tien jaar tijd al meer dan 400.000 euro niet gekregen.” (tekst gaat verder onder de foto)
De bibliotheken in gemeente Castricum lopen al jaren geld mis. “Het water staat ons aan de lippen”, volgens directeur Erna Winters. (foto: Streekstad Centraal)
Ook afgelopen donderdagavond werd in de gemeenteraad van Castricum nog gesproken over harde bezuinigingen. Voorgesteld werd om gesubsidieerde organisaties in ieder geval in 2025 nog te ontzien. Dat voorstel lijkt een meerderheid in de raad te hebben. Voor Winters is dat echter geen reden om niet in actie te komen. “Het water staat ons tot aan de lippen”, benadrukt ze. “We hebben voor het bibliothekenwerk in Castricum een negatief vermogen. Kijk, van mij wordt ook een gezonde bedrijfsvoering verwacht. De situatie is wat dat betreft zorgwekkend.”
De bieb heeft tegenwoordig een veel maatschappelijkere rol. Er zijn hulppunten voor mensen met digitale vragen, nieuwkomers krijgen taalles en zo kunnen we nog even doorgaan. “Tien jaar geleden dacht vrijwel iedereen dat de bibliotheek geen lang leven meer beschoren was. Alles zou online worden, nou niks is minder waar. Daarom snap ik de politieke keuze van Castricum niet. We staan midden in de samenleving. Vanaf 2025 komt er ook rijkssteun ter ondersteuning en versterking van de bibliotheken. Dan snap ik de bezuinigingen van Castricum nog minder.”(tekst gaat verder onder de foto)
De gemeente Castricum moet bezuinigen vanwege het verwachte ‘ravijnjaar’ 2026.
Naast de fysieke handtekeningenactie, is er een online petitie. Na een aantal dagen hebben 927 mensen de petitie ondertekend. “Dat is voor mij zeker niet verbazingwekkend hoor. Op het moment dat je aan zo’n voorziening komt, komen mensen in opstand. In de bibliotheek tref je theoretisch- en praktisch opgeleiden, rijk en arm. Als zoiets verdwijnt, dan doet dat iets met de maatschappij.”
Ook een aantal leerlingen van OBS Juliana van Stolbergschool zijn in opstand gekomen en hebben een handtekeningenactie opgestart. “Dat is wel leuk om nog even te benoemen”, voegt Winters toe. “Ik weet niet meer precies hoeveel handtekeningen het waren, maar ik heb ze digitaal aan de griffier gestuurd.”
Al met al is het nog onduidelijk hoe het verder gaat met de bibliotheken in de gemeente Castricum. Winters heeft goede hoop dat de subsidie in ieder geval voor volgend jaar veiliggesteld wordt. “En dat er gesprekken komen over een vierjarig beleid”, vult Winters aan. “Wat er nu in Castricum gebeurt, zegt ook wat je bewoners wil bieden. Met een bibliotheek kun je inwoners kansen geven.”
Artiesten als Jan Biggel, Henk Damen, Wolter Kroes en Pascal Redeker. Ze hebben honderdduizenden, soms zelfs miljoenen views op YouTube. Wereldberoemd in hun genre. Maar je hoort ze eigenlijk zelden op de radio. Behalve dan bij stations als RADIONL. De zender trekt jaarlijks naar Heerhugowaard voor de Zomertoer. Een festijn met enthousiaste artiesten en duizenden bezoekers. Maar wat is het geheim van het succesvolle Waardse evenement?
Zingen, dansen. “Ze mogen van me zeggen wat ze willen. Ik trek me daar toch lekker niets van aan.” Op het podium zanger Peter Beense. “Want wat ze kletsen, is soms om te gillen. Ik blijf m’n eigen gang toch gaan.” De volkszanger woont dan wel al jaren in de gemeente Alkmaar, maar zijn liedjes gaan toch vooral over ‘die mooie, die fijne Jordaan’. En zo zijn er dus nog meer artiesten die richting het Heerhugowaardse festival komen. Van Stef Ekkel en zijn woonboot tot René Karst en het atje voor de sfeer.
Ook dit jaar is er weer de RadioNL Zomertoer. Op de planning artiesten als Samantha Steenwijk, Mart Hoogkamer, enWesly Bronkhorst. “Maar ik zing zelf ook een moppie”, vertelt Heerhugowaarder Joost de Vries. Hij heeft recent het lied ‘Mooie meiden’ uitgebracht. Al jaren is de Heerhugowaarder organisator van de Zomertoer. “Dit jaar is het alweer de dertiende editie. Het is altijd weer feest, altijd weer gezellig”, vertelt De Vries in gesprek met Streekstad Centraal. (tekst gaat verder onder de foto)
Ook oud-Schagenaar Gerard Joling is een aantal keer bij de Zomertoer geweest. (foto: RADIONL Zomertoer Heerhugowaard)
Het recept van de RADIONL Zomertoer is duidelijk. Tientallen artiesten op IJsbaanterrein ’t Kruis. Een hossende menigte en de nodige drankjes. “Je vroeg naar het geheim van de Zomertoer, maar ik denk dat de gratis entree daar onderdeel van is. Want dat zie je niet meer overal.”
“Bovendien is de Nederlandse muziek populair’, gaat De Vries door. “Vooral bij de jeugd. Dat had je tien jaar geleden niet kunnen denken.” Artiesten als Roxy Dekker, Suzan & Freek en de Bankzitters zijn razend populair en zingen alleen Nederlandse muziek. “Je merkt het ook aan de andere leuke festivals. Er zijn er heel wat bijgekomen de afgelopen jaren.” (tekst gaat verder onder de foto)
Nederlandse muziek wordt steeds populairder bij de jeugd, vindt Joost de Vries. (foto: NH Media)
Joost de Vries geniet van het festijn. Het kost moeite om de Zomertoer te organiseren. Met vergunningen, hogere kosten en de vele sponsorcontacten. Maar volgens De Vries is het zeker de moeite waard. “Het is elke keer weer een feest. En het leuke is dat eigenlijk alle grote artiesten hier door de jaren heen zijn geweest. Van Jan Smit tot René Froger.”
Dit jaar kijkt Joost de Vries uit naar alle artiesten, maar een beetje meer naar Mart Hoogkamer. Want hij zou al eerder komen, maar kwam niet opdagen. Middelvingers en boegeroep haalden twee jaar geleden zelfs de nationale televisie. “Dat was wel apart, maar ook logisch. Zo’n grote artiest, die er gewoon niet is. Hopelijk komt hij dit jaar wel naar Heerhugowaard.” De Vries moet er een beetje om lachen. (tekst gaat verder onder de foto)
‘Ik ga zwemmen in Bacardi Lemon’ is de eerste en grootste hit van Mart Hoogkamer. (foto: aangeleverd)
Maar de zanger en organisator is ook benieuwd naar het optreden van Sieneke. De Sha-la-lie-zangeres komt namelijk voor het eerst naar de Zomertoer op het ijsbaanterrein. “Dat is altijd wel een momentje. Voor het eerst op ons festival.”
Nog een paar weken en dan is het zover. Zondag 7 juli vanaf 13:00 uur aan de Jan Glijnisweg in het Dijk en Waardse buurtschap ’t Kruis. “Ja ik heb er heel veel zin in. Het is een belevenis. Een gratis festival met alleen maar Nederlandstalige artiesten. Een groot feest.” (foto: RADIONL Zomertoer Heerhugowaard)
“Kijk oma, wat ik heb gevonden. Dat is van uw moeder”, zegt een meisje. “Nee, van mijn moedersmoeder”, antwoordt oma. Het is verder stil tijdens de generale repetitie in de grote zaal van Cool kunst en cultuur. “Moet ik hier blijven zitten of loop ik tijdens deze scène weg?”, vraagt GerdaLentenHavertong. De Heerhugowaardse theatergroep Featherhair Creations heeft niemand minder dan de Sesamstraat-grootheid gestrikt voor de voorstelling ‘Een stem uit het verleden’.
Ze is bekend bij velen. Wereldberoemd in Nederland, zou je kunnen zeggen. De inmiddels 77-jarige GerdaLentenHavertong. “Ja, dat schrijf je aan elkaar”, benadrukt ze. “Sinds het overlijden van mijn echtgenoot noem ik me zo. Als eerbetoon aan hem.” De actrice zit rustig in de kleedkamer wanneer we haar spreken. “Ik heb een aantal jaar in Alkmaar gewoond. Volgens mij vier jaar. Ik gaf les in Bergen. Dus deze omgeving ken ik goed.”
Het stuk – Een stem uit het verleden – is een vertelling over het slavernijverleden. Een meisje, Asha, wil meer weten over de cultuur en geschiedenis van het land van haar voorouders. Oma vertelt Asha over het leven van háár oma Mary. Het verhaal leidt via Mary naar de plantages. Ten tijde van de trans-Atlantische slavernij. Mary was geen tot slaafgemaakte. Ze woonde in een groot huis en werd verliefd. Op een tot slaafgemaakte. (tekst gaat verder onder de foto)
Oma vertelt het verhaal van haar oma.
In de zaal staan de acteurs en actrices in een cirkel. “We gaan knallen”, zegt Anne Hiddinga. “Toi, toi, toi.” Ze is schrijver, regisseur en uitvoerend producent van het toneelstuk. Ondertussen maken de jonge acteurs zich klaar voor de generale repetitie. “Toen ik de rol kreeg vond ik hem niet groot, maar wel onmisbaar. Ik ben een tot slaafgemaakte en word verliefd op Mary”, vertelt Themba Smit. “Je gaat met deze voorstelling wel nadenken over hoe erg het is geweest.” Ook Noja de Miranda is gespannen, maar bovenal enthousiast. “Ik wist natuurlijk dat de slavernij er was, maar inhoudelijk weet ik nu meer. Vooral over hoe het toen allemaal ging.” Acteur Jurre Ridderhof kan dat beamen. “Ik vind het echt een belangrijk onderwerp.”
De laatste repetitie begint. Anne Hiddinga kijkt geduldig naar de scènes. Ook de techniek wordt getest. “Het kader mag anderhalve meter naar rechts”, zegt Hiddinga. “Dan staan jullie meer in het licht.” Ondertussen schuifelen een aantal jonge acteurs wat op. “Ja, zo is het beter. Super!”
Het is een indrukwekkend verhaal. Met de voordrachten van getalenteerde acteurs en de optredens van percussieband Drumboost en gospelkoor G-Roots. “We hebben een goede generale gehad”, vertelt actrice Amy Eversdijk. Ook Anne Hiddinga vindt dat. Ondertussen wordt ze overspoeld met vragen. “Waar is mijn kleed?” “Waar kan ik mijn kleding neerleggen?” Hiddinga lacht. “Sorry hoor, het is rumoerig. Want we doen maar één voorstelling.” Jammer, vindt ze zelf ook wel. “Maar het is wel een hele bijzondere beleving. Het moet die ene keer goedgaan. Kijk, heel eerlijk, als dit soort voorstellingen uitverkopen had ik het graag tien keer willen doen. Maar goed, op deze manier is het ook sport.” (tekst gaat verder onder de foto)
Anne Hiddinga poseert op het podium van de Grote Zaal. De plek waar de verdere dag de acteurs en actrices hun best staan te doen.
Hiddinga schreef zelf het verhaal. Het moest over de slavernij gaan, vond ze. “Dat past gewoon heel erg. Het is zo dichtbij nog. Mijn overgrootmoeder heb ik tot mijn veertiende meegemaakt en het zou dan haar moeder zijn die het heeft meegemaakt. 150 jaar is als je het zo bekijkt helemaal niet zolang geleden.” Ze trok de stoute schoenen aan en benaderde het management van GerdaLentenHavertong. “Dat was echt wel spannend hoor. Ik kreeg te horen dat Gerda het script eerst wilde lezen. En daarna zouden we bellen. Wel heel spannend natuurlijk. Ze zei in twintig minuten geen slecht woord.”
De actrice zelf kan dat volledig beamen. “Ik moet altijd lezen wat ik krijg. Ze wilden me verhalend hebben. Lezend. Alleen het gesprek met mijn kleindochter lees ik niet”, vertelt ze. “In principe is het kleur geven aan het verhaal wat je leest. Je vertelt in voorleesvorm de groei van het slavernijverleden. Waar het is begonnen, hoe wreed het was.”
GerdaLentenHavertong kan het toneelstuk niet spelen zonder stil te staan bij haar eigen geschiedenis. “Ik denk ook aan mijn voorouders. Ik heb een grootmoeder gehad en die ook weer een grootmoeder had, die slavin was. De verhalen die mijn grootmoeder kon vertellen. Het slijt diept, het snijdt. Het is pijnlijk. Het is zo verdrietig dat het zoveel mensen is overkomen.” (tekst gaat verder onder de foto)
Met muziek, dans en spel wordt vertelt over de verboden liefde tussen Mary en tot slaafgemaakte Benjamin.
Het is overigens niet toevallig dat de actrice, het gospelkoor en de drumband zijn gevraagd voor de voorstelling. Volgens Hiddinga zit daar een gedachte achter. “Ik vind het belangrijk dat de acteurs goed worden opgeleid en in aanraking komen met professionals. Het is wel meer dan een amateurvereniging. We leren op deze manier ook van professionals. Het is echt vlekkeloos gegaan. Heel prettig om met al deze mensen te werken.”
In de kleedkamer maakt de actrice zich klaar om op de foto te gaan. “De oma die ik neerzet heeft dit mooie kostuum aan. Een fosten koto.” Ze spelt het voor in het artikel. “Ik had toch nog een portie lippenstift?” Ze kijkt om zich heen. Pakt haar tas erbij. “De kinderen geven kleur. Ik heb met ze gezeten om te kijken wat ze willen vertellen. Niet één naar woord. Ze zijn eerder opbouwend. Deze kinderen hebben mij op een andere manier in verbazing gebracht. Ze hebben mij zo een gevoel van waardering van wat ze hebben en wat ze gaan doen gegeven. Ze zijn er zo vol van.” (tekst gaat verder onder de foto)
GerdaLentenHavertong denkt bij de voorstelling ook geregeld aan haar eigen familiegeschiedenis.
Na de generale repetitie werd de voorstelling in theater Cool gespeeld. Voor de eerste en dus ook laatste keer.
