De kerk in het hart van Zuidschermer is getaxeerd en straks staat er een bordje ’te koop’ voor. Dat is het schrikbeeld dat de Alkmaarse VVD hoopt te voorkomen door de kweste nóg eens op de politieke agenda te zetten. “Er móét iets gebeuren!”
VVD-fractievoorzitter Van der Rhee ziet dat de race al bijna gelopen is, dat de kansen verkeken lijken. Maar tegelijk is er altijd veel bereidheid geweest, ook bij de gemeente, om de St. Michaëlkerk in Zuidschermer voor het dorp te behouden. Hij deed eerder al een voorstel: kopen die kerk, dan is het meteen geregeld.
Die kerk is méér dan een kerk, ziet Van der Rhee. “Dit is het dorpshart van Zuidschermer. Het café is er ook onderdeel van, het bruggetje naar het voorplein: allemaal eigendom van het bisdom en straks staat dat dus te koop. Dan verdwijnt het hart uit het dorp…”
Het dorp is ouder dan de kerk, haalt de VVD-fractievoorzitter aan. “Ze hebben die kerk daar zélf bekostigd.” De dorpelingen stelden begin twintigste eeuw een ‘Schapenfonds’ in: vanuit dat fonds werden lammetjes aangekocht, verzorgd en vervolgens met winst verkocht. “Van de verzamelde winst is de kerk gebouwd.”
Met daarbij dus ook dat plein, dat bruggetje, de horecaruimte én de dorpsschool, de Michaëlsschool die in 2023 de deuren moest sluiten. “Ja, helaas”, bevestigt Van der Rhee. “Juist daarom is het zo belangrijk dat dit wél blijft bestaan. Die horeca functioneert goed en ook de kerk zelf zit op de hoogtijdagen gewoon bomvol.”
De geschiedenis van het Schapenfonds, de bouw uit eigen middelen, die maakt de dorpelingen van Zuidschermer ‘moreel eigenaar’ van het bouwwerk, redeneert de VVD’er. “Normaal zou ik zeggen: dat bisdom wil verkopen, nou ja, dat is hoe het gaat. Maar dit zit toch anders.”
Dat de gemeente Alkmaar de kerk niet gewoon kan aankopen, omdat de Kerkenvisie dat niet toeliet, gaat ook wel een beetje voorbij aan de situatie van een klein dorp. “Dit is gewoon iets anders dan een kerk in de stad. Het college zegt wel: we kunnen eigenlijk niks, maar de raad heeft zich gewoon uitgesproken vóór behoud van die kerk.”
Het is vijf voor twaalf, er moet snel actie worden ondernomen. Daarom zet Van der Rhee er druk achter. Donderdag is de raadsvergadering en dan moet er een antwoord komen; alles op alles om het hart van Zuidschermer te redden.
Van der Rhee ergert zich aan de bestuurlijke stroperigheid in dit verhaal. ‘Het kan niet’ is een terugkerend antwoord, maar hij wijst op de uitgesproken wil van burgers én bestuurders. “Het dorp wil het, de raad wil het, de wethouder zegt het te willen – en tóch staat die kerk straks te koop. Dat kan toch niet?” (hoofdfoto: Erfgoed Alkmaar)