Zeker, de gemeente doet al veel als het gaat om rolstoelvriendelijke stoepjes en andere zaken in het bredere thema ‘toegankelijkheid’. Maar wie er echt op let, merkt dat het nog lang niet genoeg is. Dat ervoer ook wethouder Robert te Beest, die werkte aan de Uitvoeringsagenda Toegankelijkheid 2026-2029. “We kwamen erachter dat het gaat om gastvrijheid.”
Dat is een woord dat hij bewust vaak laat vallen in gesprek met Streekstad Centraal. Hij wil ook voorkomen dat mensen zijn verhaal ervaren als een opgeheven vingertje. Zeker, iedereen zou meer werk moeten maken aan toegankelijkheid, maar dat is voor wethouder Te Beest geen regeltje in de wet, het is goede wil. Gastvrijheid dus.
“Dat is ook wat naar voren kwam in de participatie met ondernemers. Een haakje wat lager hangen zodat ook een klant in een rolstoel zijn tas op kan hangen, het zijn echt dat soort eenvoudige dingen. Het laat zien dat je er rekening mee hebt gehouden.” (tekst gaat door onder de foto)
Tikkende verkeerslichten zodat ook slechtzienden weten wanneer ze over kunnen, of aflopende tegels zodat mensen in een rolstoel de stoep op kunnen komen. Die kleine aanpassingen voor mensen met een beperking zijn er al jaren, ze zijn ingeburgerd. We slaan er nauwelijks nog acht op.
De wethouder roept op om dat juist wél te doen. “We doen veel, maar vaak onbewust. De Uitvoeringsagenda hebben we echt daarom zo opgesteld. Dat we er bewúst van zijn. Je kunt niet alles goed doen, maar zorg dat je er tenminste over hebt nagedacht.”
Voor dat bewustzijn zocht de gemeente ook het gesprek met ervaringsdeskundigen. Daaruit kwamen soms verrassende dingen naar voren. “Wij zijn als college heel trots op de vernieuwde Laat. Nog steeds. Maar we hoorden ook wel: had daar en daar nou even op gelet. Niet om negatief te zijn, ook de mensen die wij spraken vinden het mooi, maar sommige dingen hadden we anders kunnen doen.” (tekst gaat door onder de foto)
“We willen maximaal gastvrij”, zegt Te Beest. Met ‘we’ bedoelt hij dan niet alleen de gemeente, maar Alkmaar als gemeenschap. Organisaties, ondernemers, buren: we kunnen er allemaal ons best voor doen. “Er zijn in onze gemeente 24.000 mensen die hiermee te maken hebben. Dat varieert van een rolstoel tot autisme. Mensen kunnen tijdelijk slecht ter been zijn. Uiteindelijk doen we dit ook voor ouders die met een kinderwagen lopen. Het raakt ons allemaal.”
De aanpak die de gemeente nu kiest heeft verschillende kanten. Zichtbaarheid is belangrijk, vindt de wethouder. Maar Alkmaar wil ook gaan werken met ‘mystery guests’, die ondernemers kunnen leren wat er beter kan. Juist die eenvoudige, kleine verbeteringen kunnen al veel verschil maken.
Ook de gemeente zelf gaat zulke verbeteringen waar mogelijk doorvoeren. Daarbij kan ook gedacht worden aan toegankelijke websites, met hulpmiddelen voor mensen met een beperking, of aan gebarentolken bij evenementen.
“Natuurlijk lukt niet álles. Hoe het nu op station Alkmaar Noord is, bijvoorbeeld, dat is mij een doorn in het oog. Als de lift het een keer niet doet zitten mensen vast. Maar dat station is niet van de gemeente, we kunnen het niet afdwingen. Wat we doen is druk zetten en benadrukken: we moeten dit als gemeenschap sámen doen. We moeten dit wíllen. Dat is gastvrij.”