Het zijn maar een paar treden van het schoolplein naar de deur van kindcentrum De Driessen in Grootschermer, maar voor de driejarige peuter Mees uit Markenbinnen zijn het dinsdagochtend flinke stapjes. Hand in hand met zijn moeder Jolijn loopt hij het voor hem nog onbekende schoolgebouw binnen.
Nog voordat hij goed en wel een stap over de drempel heeft gezet, vliegt een andere peuter hem enthousiast om de hals: “Meeeeeees!” Het is Jace, die hij nog kent van peuteropvang ’t Speelhuys in West-Graftdijk en die duidelijk heel blij is hem weer te zien.
Mees reageert wat bedachtzamer. Een andere ingang, een nieuw lokaal en overal nieuwe indrukken: hij moet het eerst allemaal even rustig bekijken. Gelukkig is daar wel het bekende gezicht van juf Annemiek. Even later hangt zijn jas tussen die van de andere kinderen en begint voor hem en vijf andere peuters de eerste ochtend op hun nieuwe plek in Grootschermer.
De peuteropvang in Grootschermer kwam dinsdag na wekenlange voorbereidingen uit de startblokken. Voor de nieuwe opvang werden afgelopen zomer meteen zestien kinderen ingeschreven. Tien daarvan gingen eerder naar ’t Speelhuys in West-Graftdijk.
Die peuteropvang werd in juli door Forte Kinderopvang gesloten. “Vanwege het teruglopende aantal kinderen”, was de verklaring. Ouders betwijfelen echter of de sluiting alleen daardoor noodzakelijk werd. Volgens hen werd ’t Speelhuys al langere tijd nauwelijks meer onder de aandacht gebracht in folders van Forte, terwijl opvanglocaties in andere dorpen daarin wél werden aangeprezen. (tekst gaat verder onder de foto)
Daardoor ontstond bij hen het vermoeden dat Forte al langer op een sluiting aanstuurde en kinderen liever op andere locaties onderbracht. De ouders kwamen tegen het besluit in verzet, maar konden de sluiting niet voorkomen. In De Driessen is nu dankzij de onvermoeibare pleitbezorger van dorpsvoorzieningen Jan Wind een nieuw onderkomen voor de peuters gevonden.
Voor Jolijn betekent dat voorlopig een ingewikkelde ochtendplanning. Ze woont in Markenbinnen en brengt eerst haar oudste zoon Thijs naar school in West-Knollendam. Daarna moet ze met Mees door naar Grootschermer.
De dubbele ritten zijn tijdelijk. Mees gaat tot december naar de peuteropvang. Daarna is hij oud genoeg om naar dezelfde basisschool te gaan als zijn broer Thijs. Voor Jolijn is de nieuwe opvang dus vooral een brug naar dat moment. Voor andere ouders kan het kindcentrum de komende jaren juist een vaste plek worden. (tekst gaat verder onder de foto)
Dat geldt voor Rosa en Milan, de tweeling van Guus en Romana Kolk uit Grootschermer. Broer en zus vierden op 17 augustus hun tweede verjaardag en mogen daardoor voor het eerst naar de peuteropvang. Romana is nog maar kort geleden met haar gezin in Grootschermer komen wonen. Haar oudere dochter Yara gaat al naar de basisschool. Dat zij de tweeling straks op dezelfde plek kan brengen, scheelt haar veel tijd in de auto.
“Je bent anders de hele tijd aan het rijden”, zegt ze. “Dan moet je ze om 12:00 uur weer ophalen en later opnieuw op pad. Je wilt zoiets gewoon dicht bij huis hebben.” Ze vindt het ook belangrijk dat haar kinderen later zelfstandig naar school kunnen. “Dat ze niet altijd gebracht en gehaald hoeven te worden.”
De aanwezigheid van dit soort voorzieningen was niet de reden waarom haar gezin naar Grootschermer verhuisde. Daar speelden familieomstandigheden een rol bij. Toch begrijpt Romana goed waarom de nieuwe opvang belangrijk is voor het dorp. “Als ik geen andere reden had om hier te gaan wonen en er zouden geen voorzieningen zijn, dan zou ik hier als moeder niet voor kiezen.” (tekst gaat verder onder de foto)
Daarmee verwoordt ze precies de zorg die Jan Wind al langer heeft. De bestuurder van De Driessen zette zich eerder in voor het behoud van de basisschool, en wilde nu ook de peuteropvang graag naar Grootschermer halen. Een dorp heeft volgens hem jonge gezinnen nodig om de school, het verenigingsleven en uiteindelijk de leefbaarheid overeind te houden. De peutergroep kan bovendien de basisschool van nieuwe leerlingen voorzien.
Maar voor Wind gaat het niet alleen om leerlingenaantallen. Hij gelooft ook in de aanpak van Annemiek Mul, die door betrokken ouders werd gezien als de ziel van ’t Speelhuys. “In een echte peutergroep spelen kinderen van ongeveer dezelfde leeftijd met elkaar. Ze leren samen delen, wachten, praten en conflicten oplossen”, vertelt Wind. Dat is volgens hem een andere omgeving dan een gemengde kinderopvanggroep, waarin ook baby’s zitten en een deel van de aandacht vanzelf naar hun verzorging gaat.
Daarom haalde hij Annemiek naar Grootschermer. Zij wil in het dorpshart een huiselijke en kleinschalige opvang bieden voor de peuters. Een lokaal waar ruimte is voor vaste rituelen, maar ook voor wat zich onverwacht voordoet. Zo wil ze het ‘koek toveren’ weer invoeren. Eén kind krijgt een toverhoed en een toverstaf en mag met een spreuk koekjes in een trommel laten verschijnen. “De trommel is stiekem al gevuld”, vertelt ze, maar dat blijft voor de peuters uiteraard geheim. (tekst gaat verder onder de foto)
Achter het eenvoudige spelletje zit een serieus doel. Het kind staat even in het middelpunt. Een verlegen peuter kan het eerst samen met de leidster proberen en later misschien alleen. “Dan zie je een kind dat het op zijn tweede nog doodeng vond, vlak voor zijn vierde vol zelfvertrouwen die toverstaf pakken. Daar doe ik het voor.”
Als Annemiek wordt gevraagd waarom ze voor dit vak heeft gekozen, schiet ze onverwacht vol. Een brok in haar keel zit haar in de weg, ze zoekt even naar woorden. “Ik vind het heel belangrijk dat een kind wordt gezien”, zegt ze met vochtige ogen. Dat betekent volgens haar goed kijken, oogcontact maken en merken wanneer een kind niet lekker in zijn vel zit. Soms is een gebaar genoeg, soms is een gesprek met een ouder nodig. “Een kind moet zich veilig voelen. Dat creëer je ook door te laten merken dat het gezien wordt.”
In het lokaal onder de grote houten boom zijn er ook de eerste emoties. Milan huilt als zijn moeder een deur verder aan de koffie met gebak zit. Hij zoekt steun bij zijn zus Rosa, die ondertussen al voorzichtig speelt met het roze sprookjeskasteel.
Even verderop rijdt Jace een auto over de tafel, een andere peuter kleedt een pop uit en de eerste jassen hangen al aan de lage kapstok. Voor de peuters is het vooral een ochtend vol speelgoed en nieuwe indrukken. Voor de volwassenen staat er meer op het spel: een nieuwe start na het verlies van ’t Speelhuys én een extra voorziening die Grootschermer aantrekkelijk moet houden voor jonge gezinnen.