Dat de Alkmaarse schrijfster Simone van der Vlugt voor ‘Kruistocht van een koningin’ een nominatie mocht ontvangen voor de NS-Publieksprijs bevestigde het nog maar eens: bij dit boek viel alles op z’n plek. Niet eerder gaf de geschiedenis de schrijfster zó veel. “Toen dit boek uitkwam zat ik dertig jaar in het vak, het is mijn tiende historische roman – en mijn zevende nominatie. Ik dacht: het moest zo zijn.”
Met bijna 500 pagina’s heeft de bekende Alkmaarse schrijfster de lezers ook wel wat te doen gegeven met ‘Kruistocht van een koningin’. Toch lezen ze het zó uit, blijkt uit de vele positieve reacties die er kwamen op dit Game of Thrones-achtige verhaal vol intriges, in de zonnige setting van het Spaanse hof aan het einde van de middeleeuwen.
Voor Van der Vlugt begon dat verhaal bij een voetbalwedstrijd. Ze hoorde mensen het volkslied zingen, over de ‘Koning van Hispanje’, en dacht: hoeveel mensen weten waarom die koning in ons volkslied zit?” (tekst gaat door onder de foto)
Natuurlijk kent ze de geschiedenis, ook die van Alkmaar en de heroïsche victorie, de Spaanse legers die werden verdreven – maar ze dook er verder in. Zo kwam ze op het pad van een familie waarin vrouwen een bijzondere rol naar zich toe wisten te trekken, al was de tegenwerking sterk.
Van der Vlugt begon aan een trilogie waarbij het eerste deel gewijd is aan de overgrootmoeder van die koning uit ons volkslied: Isabel, koningin van Castilië. “Ik ontdekte een verhaal over een vrouw die de macht greep in een mannenwereld. Haar broer was koning van Spanje, die hield haar en haar andere broer onder de duim, maar uiteindelijk heeft ze zichzelf laten kronen.”
Haar nichtje zette ze daarvoor aan de kant, Isabels staatsgreep was één en al intrige. Net als haar verboden huwelijk met Ferdinand van Aragón dat was. Wat op de machtsgreep volgde, was een regering die de basis legde van het moderne Spanje. “Een middeleeuws avontuur! Ik heb ervan gesmuld tijdens mijn onderzoek.” (tekst gaat door onder de foto)
Vier jaar lang onderzocht ze de geschiedenis van koningin Isabel. Ze reisde er vaak voor naar Spanje, maar dook ook de boeken in. Isabel mag in Nederland nauwelijks bekend zijn, in Spanje is ze nog lang niet vergeten. Op veel plekken worden herinneringen aan de machtige koningin bewaard. Plekken die Van der Vlugt natuurlijk gezien moest hebben: “Dan dacht ik: hier stond ze! Op deze plek! Veel van haar kastelen zijn er nog.” Er bestaan intussen zelfs georganiseerde reizen rond haar roman.
Isabel greep de macht, regeerde als het moest met harde hand, schuwde geweld niet. Toch voelt Van der Vlugt wel sympathie voor deze vrouw. “Ze heeft rigoureuze maatregelen lang willen verhinderen. Dat lees je terug in haar brieven: ze heeft tot het uiterste geprobeerd dit af te wenden. Maar geweld was de enige taal die ze verstonden in die door mannen gedomineerde wereld.”
Isabel dwong respect af door te handelen als de mannen in haar tijd. Ze dreigde, en maakte haar dreigementen waar. Maar ze liet ook zien dat er met haar afspraken te maken waren. Ze legde de basis voor moderne wetgeving, zorgde ervoor dat vrouwen voortaan ook de troon konden bestijgen. Ze verzette zich tegen slavernij. Ze gebruikte de drukpers, gaf haar vertrouwen aan de pionier Christoffel Columbus.
“Ze vond het belangrijk dat vrouwen en meisjes onderwijs kregen. Ze was zelf minder hoogopgeleid dan ze had gewild en zag dat dat niet handig was voor een vrouw. Je moet goed beslagen ten ijs komen om te kunnen regeren!” (tekst gaat door onder de foto)
Het zijn zaken die Van der Vlugt waardeerde in Isabel, maar het is niet zo dat ze haar romanpersonage kneedde naar haar eigen wensen. Dat kón ook niet, benadrukt ze. Over Isabel zelf, en ook over de mensen om haar heen, is ontzettend veel bekend.
“Ik voelde de verplichting om het historisch correct te houden, ik kon er niet mijn eigen wensen in stoppen. Dat was ook niet nodig. Als ik dit ook allemaal zou verzinnen… Jeetje, wat een vrouw! De geschiedenis heeft me nog nooit zoveel gegeven als met dit boek.”
Het maakt ‘Kruistocht van een koningin’ een bijzonder boek in haar eigen oeuvre, merkt Van der Vlugt. Het sterke personage van Isabel is nog lang niet uit haar hoofd, ze blijft ermee bezig. “Dit is een heel belangrijk boek voor mij.”
Haar volgende boek gaat over Isabels dochter Juana, dus ook in dat boek komt de krachtige koningin voor. Die roman is al af, maar voor nu gaat, dankzij de NS Publieksprijs, nog even alle aandacht naar ‘Kruistocht van een koningin’, tot plezier van de schrijfster. “Ik hoop dat er veel Alkmaarders zijn die op me zullen stemmen. Dit boek gaat niet over onze stad, maar in het derde deel van de trilogie komt dat goed. Dan schrijf ik over de koning van Hispanje en sluit ik deze geschiedenis af in Alkmaar.”