Stress, slaapproblemen en gezondheidsklachten. Telkens uren in de weer met het uitpluizen van documenten. De bewoners van de flat aan het Dorus Rijkersplein in Egmond aan Zee leven al een jaar met de vrees dat hun flat wordt gesloopt en hun hechte gemeenschap uit elkaar wordt gerukt. “En voordat je terug mag ben je misschien al wel dood.”
Te druk of te ziek om te koken of je hondje uit te laten? Geen zorgen, je kan altijd wel bij een buur terecht. De bewoners van de flat aan het Dorus Rijkersplein en Derpers om hen heen doen van alles met en voor elkaar. Autoluwe buurt, winkels en het strand vlakbij, flat gerenoveerd, betaalbare huur. Het klinkt haast idyllisch en als Streekstad Centraal aankomt voor een interview voelt het buurtje inderdaad gemoedelijk.
Maar daar komt mogelijk een einde aan als Kennemer Wonen de flat sloopt en er iets nieuws bouwt. Nieuwbouw of renovatie, die twee opties worden nog afgewogen, maar dat de verhuurder al snel alleen nog maar tijdelijke verhuur instelde, gaf de bewoners het gevoel dat sloop/nieuwbouw de voorkeur heeft. De – veelal oudere – bewoners zouden worden uitgestrooid over de regio omdat er in Egmond aan Zee nauwelijks woningen vrijkomen. En er is geen terugkeergarantie. (tekst gaat verder onder de foto)
“Maar stel al krijgen we die wel, er zijn nog veel meer problemen”, legt Gerrie Huiberts uit. Zij is lid van de bewonerscommissie en secretaris van Stichting Huurdersoverleg De Egmonden (Shoe). “Door het stikstofprobleem mag hier eigenlijk niks gebouwd worden, dus je kan zomaar tien jaar in een wisselwoning zitten. Voordat je terug mag ben je misschien al wel dood. Veel bewoners zijn al op leeftijd.” Maar dat is toch geen probleem als de sloop daadwerkelijk start? “Jawel, kijk maar naar bouwprojecten die al in uitvoering zijn en al jaren stil liggen door onduidelijkheid over de stikstofregels.”
Reijnoud de Haan, de man van Gerrie en ook bewonerscommissielid, ziet hoe elders in het land hoe (ver)nieuwbouw wordt doorgedrukt, met goedkeuring van de gemeente. “De Indische Buurt in Zwolle, Son en Breugel, IJst of Amsterdam, je ziet dat woningcorporaties woningen willen slopen die nog goed zijn.”
De Dorus Rijkersflat is uit 1965, maar alle kozijnen zijn vernieuwd en een paar jaar terug nog is het dak geïsoleerd en zijn er zonnepanelen geplaatst. “De bouwkundige staat van de flat is ‘redelijk goed’ en we gebruiken maar 400 kuub gas per jaar. Renovatie zou volstaan.”
Volgens Reijnoud en Paloma is renovatie bovendien duurzamer dan sloop en nieuwbouw. En het is – in hun ogen – veel sneller en scheelt veel overlast voor de buurt. (tekst gaat verder onder de foto)
De drie zeggen dat documentatie en uitspraken vanuit Kennemer Wonen, de gemeente en bouwkundig inspecteurs regelmatig rammelen. Ze noemen een reeks voorbeelden, waaronder fouten in keuringsrapporten en notulen van bijeenkomsten. Ook krijgen ze niet altijd zomaar inzicht.
“We hebben al vier tegenstrijdige ‘definitieve’ rapporten gehad van dezelfde partij. Dan stond er bevoorbeeld in dat de dakisolatie slecht is, maar dat is dus fout. En er is ook een rapport van BAM dat we niet in mogen zien.” Gerrie vult aan: “Voor een verslag van een bijeenkomst heb ik een hele bladzij met wijzigingsvoorstellen aangeleverd.”
Het vertrouwen is weg, dus wordt nu álles uitgeplozen. Het is vooral Paloma van Vollenhoven Gonzalez, voorzitter van de bewonerscommissie, die dat doet omdat zij de meeste ervaring heeft op juridisch vlak. “Het is nu toeslagaffaire-waardig. Wat nu gebeurt kan echt niet.” De commissie is ook een rechtszaak begonnen. (tekst gaat verder onder de foto)
“Ik ben gestopt met werken en ik loop een studieachterstand op, en een studieschuld. Het is zó belastend, Kennemer Wonen overspoelt ons met werk. Iedereen lijdt daar direct of indirect onder”, zegt Paloma.
“Ik ben er soms zo druk mee bezig dat ik het niet hoor als mijn zoon om aandacht vraagt. Dan hoor ik hem pas als hij roept: Kennemer Wonen! Dat is best alarmerend”. Ze houdt zich sterk, maar het is niet de eerste of de laatste keer dat we een trilling horen in haar stem.
Reijnoud en Gerrie beamen dat de hele flat stress ervaart door de onzekerheid over vernieuwbouw of renovatie, en de manier waarop alles gaat. Zij en andere bewoners kampen met slaapproblemen. Een aantal heeft inmiddels gezondheidsklachten. (tekst gaat verder onder de foto)
“Vijf maanden geleden slikte ik één tabletje voor mijn cholesterol, en nu zit ik op zes”, vertelt Theo Harms. “Ik heb ook hartritmestoornissen. Ik loop bij een cardioloog en moet vaak naar het ziekenhuis voor hartfilmpjes. Hiervoor mankeerde ik nooit wat aan mijn hart. Ja en ik loop nu regelmatig met een wandelstok. Mijn knieeën waren al niet goed meer, maar die stok gebruik ik pas sinds een half jaar. Ik ben hier geboren en getogen en ik ben nu 74 jaar. Als ze me bijvoorbeeld naar Purmerend sturen kan ik beter uit het raam stappen, daar heb ik geen zin in.”
“We zijn goed besodemieterd door de gemeente en Kennemer Wonen. Ze liegen en bedriegen”, zegt Truus de Waard stellig. “Het geeft me slapeloze nachten en ik heb nu ook hartritmestoornissen waarvoor ik naar de doktor ga. Dat is allemaal stress.” (tekst gaat verder onder de foto)
“Ik woon hier nu 33 jaar”, licht Truus toe. “Ik ben 71 jaar en heb van alles meegemaakt en mijn laatste pak ‘em beet tien jaar wil ik hier gewoon blijven wonen. Hier zijn geen huizen dus dan zouden we naar Uitgeest, Alkmaar of Schoorl moeten. Ik heb helemaal geen zin om weer een hele nieuwe sociale kring op te moeten bouwen. Hier ga ik de straat op en ken ik iedereen. Als ik ziek ben komt de buurvrouw bij me slapen of maakt een potje soep voor me of zo. We koken voor elkaar, kijken naar elkaar om. Dit is voor niemand goed.”
De Dorus Rijkersflat heeft inmiddels de aandacht getrokken van de landelijke media en ook de politiek. Recent zijn Kamervragen gesteld. De bewoners zijn er blij mee. (tekst gaat verder onder de foto)
“We zijn ons ervan bewust dat dit soort trajecten onzekerheid kunnen geven voor bewoners”, reageert Vannessa van Herrewaarden, communicatiemanager van Kennemer Wonen op vragen. “We zijn op de hoogte van de signalen, nemen deze serieus en hebben hier aandacht voor. Daarover zijn we met bewoners in gesprek en zoeken we samen naar passende ondersteuning. We vinden het erg jammer dat er een gevoel van wantrouwen leeft, omdat we bewoners juist al vroeg hebben betrokken en hen stap voor stap meenemen in het proces.”
“Op dit moment zitten we in de afronding van technische onderzoeken”, aldus Van Herrewaarden. “We nodigen de bewonerscommissie op korte termijn uit om de resultaten en het vervolg te bespreken. De bewoners, in de vorm van een bewonerscommissie, zijn vanaf de start betrokken geweest bij het proces.” (tekst gaat verder onder de foto)
Van Herrewaarden erkent dat er een fout is gemaakt met het niet opnemen van de dakisolatie in een keuringsrapport. “Dat was een incident, er is zeker geen patroon. We herkennen ons niet in dat beeld.”
Op 30 april organiseert de bewonerscommissie een bijeenkomst voor alle Derpers om iedereen op de hoogte te stellen van wat er speelt rond het Dorus Rijkersplein. We vragen of Kennemer Wonen erbij zal zijn, aangezien dat wel een goede zaak zou lijken. “Eens, echter we zijn vooralsnog niet uitgenodigd. We gaan hierover nog in gesprek.”