Wie na alle feestelijkheden dit jaar nog niet weet waar het jaartal 1573 voor staat, is waarschijnlijk geen Alkmaarder. De deelnemers van de ‘Victoriewandeling’ die zondag in Alkmaar werd georganiseerd konden dit bijzondere jaartal aan den lijve ondervinden, want deze historische tocht was precies 15,73 kilometer lang. Stevig, maar goed te doen, oordeelden de deelnemers.
Ook Streekstad Centraal wandelde mee met een videocamera als extra gewicht om te torsen. 450 jaar geleden werd er zwaarder geschut meegesjouwd op de route rondom de Alkmaarse binnenstad, en wel letterlijk: hier ploeterden Spaanse soldaten en huurlingen zwaar bewapend door de modder om te bereiken wat uiteindelijk niet lukte, de verovering van Alkmaar. Hoewel deze zondag de sluizen niet open stonden, haalde menig deelnemer toch een nat pak door het wisselvallige herfstweer.
De wandeling werd georganiseerd door Rotary Alkmaar. Zo werd door de deelnemers een week na 8 oktober nog één keer stilgestaan bij het jubileumjaar 450 Alkmaar Ontzet. Rotary-voorzitter Jan Roobeek legt uit dat de wandeling tegelijk een sponsorloop is, de opbrengst komt ten goede aan lokale goede doelen.
Politiechef Hamit Karakus van Eenheid Noord-Holland wil supporters van Europese voetbalclubs gaan weigeren als ze zich hebben misdragen. De politiechefs van Amsterdam, Rotterdam en Oost-Brabant denken er net zo over. Gezamenlijk stuurden ze een brief aan de burgemeesters van steden die Europese wedstrijden organiseren. Dit vanwege de rellen bij de wedstrijd AZ – Legia Warschau op 5 oktober, en ook een aantal andere incidenten.
In de afgelopen periode zijn in Nederland meerdere incidenten geweest rond Europese voetbalwedstrijden. Het ging om ernstig supportersgeweld waarbij diverse agenten gewond zijn geraakt. Het meest recente voorbeeld hiervan is de wedstrijd AZ – Legia Warschau, waarbij een ME’er bewusteloos werd geschopt. Twee collega’s liepen verwondingen op maar konden hun verder met hun werk. Ook raakten twee AZ-stewards gewond in het hoofdgebouw. Hiervoor waren twee spelers aangehouden bij de spelersbus. Mede door deze beelden kwam er een storm aan verontwaardigde reacties van Poolse zijde.
“Het is ons menens en wij willen en kunnen onze collega’s niet langer blootstellen aan de onacceptabele risico’s die de inzet tijdens voetbalwedstrijden met zich meebrengt”, zegt politiechef Frank Paauw van de eenheid Amsterdam, tevens portefeuillehouder Voetbal. “Daarom hebben wij de burgemeesters van voetbalsteden in een brief geadviseerd om bij Europese wedstrijden voorlopig geen publiek meer van uitspelende clubs toe te laten als zij zich hebben misdragen.”
De politie in actie tijdens de confrontatie met de supporters van de Poolse voetbalcub (foto: Inter Visual Studio)
Het afgelopen seizoen was er een lichte daling van het totaal aantal geweldsincidenten binnen het betaald voetbal. In contrast hebben zich bij de Conference League wedstrijden in korte tijd, opeenvolgend, een aantal gewelddadige incidenten voorgedaan. Ook worden agenten steeds meer geconfronteerd met gecoördineerd, georganiseerd en heftig supportersgeweld. “Nog meer dan voorheen brengt de politie-inzet rondom voetbalwedstrijden onacceptabele risico’s met zich mee”, schrijven de politiechefs.
“Er is sprake van meer extreem en meer georganiseerd geweld, waarbij de politie steeds vaker een gericht doelwit lijkt te zijn. Zo zijn bij het meest recente incident op 5 oktober de politiemedewerkers van de Mobiele Eenheid niet alleen fysiek belaagd, waarbij een collega bewusteloos is getrapt, maar zijn ook geweldsmiddelen van hen afgenomen.” Naast zorgen om de veiligheid van hun medewerkers, zien de politiechefs dat de inzetten drukken op de capaciteit van de politie. Basisteams leveren mankracht voor voetbalwedstrijden, terwijl ze al onder sterkte moeten functioneren. Ook de Opsporing en intelligence kosten de nodige tijd.
Maar liefst 1.300 woningzoekenden hebben zich aangemeld voor zestien nieuwe sociale huurwoningen in Schoorl. Het nieuwbouwproject Oosterkim langs de Bovenweg toont maar weer aan dat de woningnood hoog is. “Ongelooflijk”, laat een inwoner op Facebook weten. Bij wooncorporatie Kennemer Wonen kijken ze er echter niet meer van op. “Zoveel reacties zijn geen uitzondering meer. Dat er zo’n grote vraag is benadrukt dat er meer betaalbare sociale huurwoningen nodig zijn.”
Het gemiddelde aantal reacties op een woningadvertentie is 229, maar Kennemer Wonen ziet wel vaker uitschieters voor nieuwe sociale huurwoningen. “Helaas zijn grote aantallen reacties op een woning geen uitzondering meer. We merken dat het aantal reacties op nieuwbouwprojecten vele malen hoger ligt”. De woordvoerder zegt tegen mediapartner NH Nieuws dat het aantal reacties vergelijkbaar met het binnenkort op te leveren project Duin & Bosch in Castricum.
Schoorl maakt deel uit van de SVNK-regio die bestaat uit de gemeenten Alkmaar, Bergen, Castricum, Dijk en Waard, Heiloo en Uitgeest. “In deze regio zijn ruim 19.000 actief woningzoekenden en is de wachttijd gemiddelde 8,8 jaar”, laat de woordvoerder weten. Een actief woningzoekende is iemand die het afgelopen jaar minstens een keer heeft gereageerd op een woningadvertentie.
Een Schoorlaar op Facebook vermoedt dat er voor Oosterkim waarschijnlijk veel geïnteresseerden zijn die niet uit het dorp komen. “Zou leuk zijn als er voorrang wordt verleend aan Schoorlaars”. Er is voor het project een voorrangsregeling, maar die is iets breder. De woningen zijn in eerste instantie voor huurders van Kennemer Wonen die een jongerenwoning achterlaten in gemeente Bergen. Dit moet doorstroming bevorderen. Een jongerenwoning is met name geschikt zijn voor huurders tot 23 jaar. “Het zijn bijvoorbeeld kleine appartementen zonder lift.”
Wethouder Yvonne Roos-Bakker weet dat er groot tekort is aan betaalbare huurwoningen. Eerder, toen het hoogste punt van het Oosterkimproject werd bereikt, zei ze tegen Duinstreek Centraal: “Daarom ben ik blij dat we met deze zestien woningen weer een stap in de goede richting zetten. Zo houden we onze dorpen leefbaar en creëren we plek voor woningzoekenden van jong tot oud”.
Het enorme tekort aan sociale huurwoningen is landelijk. Zo liet minister Hugo de Jonge eerder dit jaar weten dat er tot en met 2030 ruim 290.000 sociale huurwoningen bijgebouwd moeten worden. Ook denkt hij dat er nog veel te winnen is met ‘optoppen’, oftewel een extra woonlaag bouwen op bestaande flats. “Dat is heel erg kansrijk omdat we dan locaties benutten die er al zijn. Die flats staan er al. Maar ook omdat met de opbrengst ervan zo’n VvE meteen ook de verduurzaming van het hele pand kan beetpakken.” Ook een wooncorporatie kan dit natuurlijk doen.
Kennemer Wonen wil de komende jaren 1.500 kleine sociale huurwoningen laten bouwen in Alkmaar en de BUCH-gemeenten, aangezien vooral hieraan veel behoefte is.
De veelbesproken Lelylijn is een spoorlijn van de Randstad naar Friesland en Groningen, zeer gewenst door de noordelijke provincies en recent door het demissionaire kabinet nog eens aangewezen als een spoorproject dat door moet gaan, ondanks bezuinigen. Maar behalve een route door Flevopolder ligt bij Projectteam Lelylijn nu ook een route via Alkmaar en de Afsluitdijk op tafel.
Wie vanuit onze regio naar Leeuwarden wil met het openbaar vervoer, kan nu gebruiken van de bus. Die vertrekt in Alkmaar en stopt ook in Heerhugowaard, daarna gaat het via Den Oever en de Afsluitdijk naar Friesland. De bus doet dat vrij snel, maar niet zo snel als een trein dat zou kunnen. En dan te bedenken dat de Afsluitdijk ooit zo werd ontworpen dat er een spoorlijn op kon komen – de spoorlijn die nooit kwam. Maar nu wordt er dus toch weer over deze route gesproken, volgens veel OV-reizigers een ‘missing link’ in het Nederlandse spoorwegnet. (tekst gaat door onder de foto)
De oude plannen gingen uit van een spoorweg over Wieringen, delen van de aanleg zijn zelfs al uitgevoerd. (beeld: Utrechts Archief)
De Lelylijn van de Randstad naar de noordelijke provincies zou een alternatief moeten gaan vormen voor de huidige route via Zwolle en Meppel. Die route is traag en als er een calamiteit is zijn er geen alternatieven. De route waarover de afgelopen jaren het meest is gesproken loopt van Lelystad via Emmeloord en Heerenveen naar Leeuwarden en Groningen. Maar daar zitten nadelen aan. De kosten kunnen oplopen doordat er grond moet worden aangekocht en daarnaast zit de spoorlijn Amsterdam-Almere-Lelystad al behoorlijk vol.
Daarom is er door het aangewezen Projectteam Lelylijn serieus gekeken naar alternatieven. Versterking van de bestaande route haalde het niet en ook een route via Enkhuizen, over een nieuw aan te leggen spoorbrug naar Friesland, is door de onderzoekers als onhaalbaar van tafel geveegd. Maar de route van Alkmaar via de Afsluitdijk naar Friesland, die wordt toch nog wel redelijk kansrijk geacht, bleek eerder deze maand tijdens een bespreking van de plannen in het Provinciehuis van Groningen. Hierover is bericht door Tubantia/De Stentor.
Of het er ook echt van komt is een tweede. In Emmeloord en Heerenveen zal juist ingezet worden op het vasthouden aan het eerste plan, dat ook Drachten, dat nu geen spoorwegstation heeft, met de Lelylijn zal verbinden. Maar voor Alkmaarders, Heerhugowaarders en andere Noord-Hollanders is de gedachte aan een snelle treinverbinding met het noorden, en in een later stadium misschien wel Bremen en Hamburg, voor even dus meer dan alleen een visioen uit het verre verleden van de Afsluitdijk.
Slangen, schildpadden, kameleons. Maar ook terraria, planten en prooidieren. De biodiversiteit van Alkmaar was dit weekend net even groter dan anders, want op reptielenbeurs ‘Reptilica’ waren heel wat koudbloedige dieren te vinden. Behalve reptielen waren er op de beurs ook spinnen en verschillende soorten insecten te bekijken. Voor liefhebbers uit wijde omtrek reden genoeg om naar Alkmaar te komen.
De beurs vond plaats bij zwembad Hoornse Vaart, dichtbij station Noord. Toch hoefde wie zondagavond de trein nam niet te vrezen voor een confrontatie met een slang, want wie op de beurs een reptiel aanschaft, zal niet over één nacht ijs zijn gegaan. Daar is de organisatie duidelijk over: wie van zins is een dier te kopen op de beurs, moet zorgen voor gepaste maatregelen voor de terugreis, bijvoorbeeld “wat betreft temperatuur en ruimte voor het dier”. Reptielen zijn bijzondere dieren die een bijzondere behandeling verdienen.
Maar bezoekers kwamen zeker niet alleen naar Alkmaar om een slang of een kameleon aan te schaffen. Ook mensen die thuis als reptielen houden konden op de beurs goede koopjes doen, om de huisvesting verder te verbeteren, of om een smakelijk – en nog levend – maaltje uit te zoeken voor hun koudbloedige huisgenoot. Een fotoverslag van de reptielenbeurs is te bekijken op de Facebookpagina van Alkmaar Centraal.
Spam, iedereen heeft er wel eens mee te maken. En zo zijn er online talloze andere uitdagingen, waarvan de meeste internetters wel dénken dat ze er voldoende alert op zijn, maar waar menigeen toch nog wel wat over bij kan leren. De bibliotheken van Dijk en Waard en Kennemerwaard gaan samen met SeniorWeb op al deze online uitdagingen in en maken internetgebruikers uit de regio zo nog weerbaarder.
“Online criminaliteit is de afgelopen jaren flink toegenomen”, stelt de organisatie. “Internetcriminelen worden steeds creatiever.” Het is niet altijd even eenvoudig om een oplichter van een oprechte mailer te onderscheiden. Dat geldt voor ouderen, maar zeker ook voor jongeren, dus de uitleg die zal worden gegeven in de bibliotheken zijn nadrukkelijk bedoeld voor alle leeftijden.
Op de informatiemarkt ‘Online boeven de baas’ zijn verschillende kramen te bezoeken waar uitleg wordt gegeven over cybercriminaliteit. De speciale gast van de markt is schrijfster Maria Genova, die het veelgelezen boek ‘Komt een vrouw bij de H@cker’ schreef. Net als andere standhouders geeft ze praktische tips en gaat ze in op de nieuwste trucs van hackers en online oplichters. Er wordt bijvoorbeeld ook uitleg gegeven over wachtwoorden die net wat sterker zijn dan ‘welkom123’.
De informatiemarkt ‘Online boeven de baas’ vindt plaats op zaterdag 21 oktober van 11.00 uur tot 15.00 uur in Heerhugowaard en een week later, op zaterdag 28 oktober, in de bibliotheek van Alkmaar Centrum. De markt is gratis te bezoeken en als gezegd voor alle leeftijden interessant.
“Een unieke vondst voor Alkmaar.” Zo omschrijft stadsarcheoloog Nancy de Jong de ‘penis op pootjes met vleugels’ die bij een opgraving in het centrum van de stad tevoorschijn is gekomen. Het gaat om een nog geen twee centimeter groot metalen insigne: een eeuwenoud speldje dat op een revers of hoed gedragen kon worden. Mediapartner NH Nieuws nam een kijkje.
Deze zomer onderzochten archeologen de grond onder twee gesloopte panden in de smalle Boterstraat, een zijstraatje dat de Langestraat met de Laat verbindt. “We duiken hier letterlijk in de late middeleeuwen”, vertelde stadsarcheoloog Nancy de Jong toen al. Ze ontdekten dat op die plek een veel groter huis gestaan moet hebben met rijkere bewoners, dan eerder gedacht. Daarnaast vonden ze een beerput en een kelder, die – nu alles gewassen en gesorteerd is – vol zaten met metalen verrassingen, scherven en tegeltjes.
De vondsten worden de komende maanden geïnventariseerd door Erfgoed Alkmaar. “De hele opgraving aan de Boterstraat is een topvondst, voor ons een sensatie”, oordeelt De Jong, terwijl ze de penis-insigne van lood-tin trots laat zien. “Dit is wel het meest opvallende. Deze penissen zijn wel op andere plekken in Nederland gevonden, maar dit is voor Alkmaar de eerste. Sowieso hebben we veel metaal gevonden dat ook goed geconserveerd is en dat is heel bijzonder voor onze stad, omdat de grond hier zo is samengesteld dat het snel vergaat.”
Het speldje vergeleken met andere speldjes uit die tijd. (beeld: NH Nieuws / Anne Klijnstra)
De ‘vliegende penis’ blijkt een fallusdier-insigne te zijn uit de periode 1350-1400. “Insignes zijn speldjes die gebruikt werden als je op bedevaart was geweest, zo van: ‘kijk, hier ben ik geweest’. Een beetje zoals Instagram nu, maar toen spelde je dat op.” Een voorbeeld van insignes is te zien op De Zeven Werken van Barmhartigheid in het Rijksmuseum.
“Alleen dit symbool hoort niet in die klasse; dit is niet iets van een verdienste. Je moet de penis meer zien als een middeleeuws bijgeloof. Dat als je iets dergelijks opspeldt, de demonen afgeleid raken van jou en zich focussen op de obscene voorstelling. Een soort bescherming, tegen het boze oog.” Maar er zal volgens De Jong in die tijd ook zeker om deze schunnigheid gelachen zijn, en er waren vele varianten van. Hoe het ‘piemeltje’ ooit in de Boterstraat terecht is gekomen, weet ze nog niet. “We beginnen nu eigenlijk pas met ons onderzoek en hopen dat later te kunnen verklaren.”
Naast de penis-insigne zijn bij de opgraving ook honderden scherven gevonden en nog tientallen andere metalen voorwerpen. “Nóg meer insignes, maar ook metalen gebruiksvoorwerpen zoals een kostbaar pijlgewicht met een dekseltje dat nog open kan, een bronzen vingerhoedje, gereedschap en muntjes”, somt archeoloog De Jong op. Een deel van de scherven en tegels vormen met behulp van plakband inmiddels potten en borden. “En een tegel die nog intact is, is mijn favoriet: met de Hollandse Leeuw er op. Deze zijn extreem zeldzaam. We kennen er in Noord-Holland maar twee, die gevonden zijn in de Egmonden. Die tegel is te relateren aan de Graven van Holland, maar lag dus hier.”
Wat die dus in de Boterstraat deed, is nog een van de vele vragen waar De Jong en haar collega’s een antwoord voor zoeken. “Er is zoveel naar bovengekomen, dat is voor Alkmaar fenomenaal. Maar hoe is het allemaal op deze plek beland? Was het bijvoorbeeld een werkplaats of een winkel? Daar willen we graag achter komen. Ik hoop dat we mettertijd een plek kunnen vinden om deze voorwerpen tentoon te stellen. Dit moet gezien worden, want het is te mooi om in een kast te laten liggen. Alles bij elkaar is het gewoon een topvondst. En het laat zien dat archeologen toch heel veel onvertelde verhalen naar boven kunnen brengen.”
In een fraai versierde Sint-Laurentiuskerk werd op zondagmorgen stilgestaan bij de ‘verjaardag’ van dit kerkgebouw, dat 162 jaar geleden in gebruik werd genomen. Maar vooral werd er door de aanwezigen uitgekeken naar de onthulling van het beeld van Sint-Matthias, dat aan het begin van de viering nog schuil ging achter een groot doek, de vlag van Vaticaanstad. Dat beeld werd deze zondag ingezegend.
De Sint-Laurentiuskerk is eigenlijk niet compleet zonder een beeld van Sint-Matthias, want hij is de tweede beschermheilige van Alkmaar. In de misviering werd bij de betekenis van deze heilige stilgestaan. “Ik hoop dat u nu niet moe bent”, zei voorganger Antonio Tocco na zijn uitgebreide uitleg. Hij sprak namens de parochie zijn dankbaarheid uit voor het beeld – en voor de mooie versiering van de kerk. (tekst gaat door onder de foto)
De onthulling tijdens de misviering. (foto: Streekstad Centraal)
Over de zoektocht en de aankoop van het beeld schreef Streekstad Centraal al eerder. Henk Adriaanse van stichting ‘De Alkmaarse Cuyperskerk’ bracht in een korte toespraak voorafgaand aan de onthulling in herinnering dat bij het uitzoeken van een passend beeld een belangrijke rol was weggelegd voor mede-bestuurslid Anjo van de Ven, nu wethouder en aanwezig tijdens de viering. Zij is namelijk precies even groot als het al bestaande beeld van Sint-Laurens, wist Adriaanse, en de kerk wilde dat het Matthiasbeeld even hoog zou komen. En dus was Van de Ven de maatstaf.
Tijdens de viering werd ook stilgestaan bij de in juni dit jaar overleden Henk Smit, die zich onvermoeibaar voor de kerk en voor het beeld inzette, maar de onthulling dus niet meer heeft kunnen meemaken. Na afloop van de misviering was er koffie met gebak en konden de aanwezigen het beeld van dichterbij bekijken.
Nog even en dan is het zover. Op donderdag 19 oktober opent Het Middelwechhuis officieel haar deuren. De nieuwe Heerhugowaardse woonzorglocatie biedt straks een thuis voor mensen met dementie. “Ik kan niet wachten om met de bewoners door de tuin te wandelen of heerlijk in het zonnetje te zitten.” Dat vertelt locatiemanager Elina Broeren.
Aan de Vork in Heerhugowaard wordt flink gebouwd. Het Middelwechhuis is de eerste van twee nieuwe woonzorglocaties in Heerhugowaard. Naast Het Middelwechhuis komt Het Huygenwaerthuis, dat over een kleine maand de deuren opent. In beide gebouwen wordt na de opening gespecialiseerde 24-uurs dementiezorg geboden. “In kleinschalige setting met 21 bewoners”, legt Broeren van zorgorganisatie Dagelijks Leven uit. “Elke bewoner heeft een eigen studio. Ook zijn er twee gezellig ingerichte woonkamers en een mooie activiteitenruimte.” (Tekst gaat verder onder de foto)
Het hoogtepunt van de bouw werd in mei gevierd.
Het piept en het kraakt in de zorg. Wie kijkt naar de bevolkingsgroei en vergrijzing ziet welke problemen op de zorg afkomen. Telde Nederland in 2015 nog 117.000 90-plussers, in 2040 zullen dat er naar verwachting 340.000 zijn. Hoewel niet alle dementerende Nederlanders hoogbejaard zijn, komt dementie wel veel voor in de oudste bevolkingsgroep. Het RIVM rekent dan ook op een verdubbeling van het aantal mensen met dementie binnen nu en twintig jaar. Een nieuwe zorginstelling met een ruime tuin en eigen kok, klinkt in dat licht bezien wellicht als prijzig. Maar is dat zeker niet, benadrukt Broersen. “Wonen in Het Middelwechhuis is betaalbaar, ook met alleen een AOW als inkomen. Mensen kunnen hier snel terecht als thuis wonen niet meer gaat.”
Buurtbewoners en andere geïnteresseerden kunnen op donderdag 19 oktober een kijkje komen nemen in Het Middelwechhuis. Tussen 13:30 en 16:00 uur is er open huis aan De Vork 20 in Heerhugowaard. Meer informatie: dagelijks-leven.nl/heerhugowaard.
