De gemeente Alkmaar heeft in het jaar 2025 zeker drie keer, maar vermoedelijk vaker, geweigerd opvang te verlenen aan daklozen. Daarover heeft de fractie van GroenLinks-PvdA raadsvragen gesteld. Volgens de partij is het weigeren van opvang in tegenspraak met de zorgplicht van de gemeente: “De daklozenopvang is het allerlaatste redmiddel.”
Alkmaar worstelt al langer met het vraagstuk. Ook GroenLinks-PvdA herkent het beeld dat er steeds meer dak- en thuislozen in de gemeente zijn. Ze zwerven rond het Bolwerk, maar verspreiden zich ook naar de woonwijken rond het centrum. Eerder was er aandacht voor overlast in de Spoorbuurt.
Streekstad Centraal ontvangt inmiddels ook meldingen van overlast uit Huiswaard, aan de andere kant van het kanaal. GroenLinks-PvdA signaleert dat er ook in De Mare steeds meer daklozen opduiken. “Inwoners geven aan zich
hierdoor onveilig te voelen.” (tekst gaat door onder de foto)
Vervuiling en vandalisme zijn een punt van zorg in de Spoorbuurt (foto: aangeleverd)
Juist ook om dat gevoel van onveiligheid tegen te gaan is er in de gemeente opvang mogelijk voor wie geen dak boven het hoofd heeft. Maar uit drie gevallen waarbij een dakloze bezwaar heeft gemaakt, komt naar voren dat Alkmaar er soms voor kiest om de aanvraag van nachtopvang af te wijzen.
Daarover verbazen de raadsleden van GroenLinks-PvdA zich wel: “Wat GroenLinks-PvdA betreft zijn dit minimaal drie weigeringen te veel. Ongetwijfeld zijn er meer mensen die voor de nachtopvang worden geweigerd, maar die niet in bezwaar gaan.” Al langer is er politieke verdeeldheid over daklozen in Alkmaar.
In antwoord op technische vragen van de partij legt de gemeente uit dat de beslissing in principe bij opvangorganisatie dnoDoen ligt. “Voor de beoordeling van toegang tot de maatschappelijke opvang, heeft de gemeente dnoDoen gemandateerd. Mensen die gebruik willen maken van de maatschappelijke opvang kunnen zich bij de centrale voordeur van dnoDoen melden.” (tekst gaat door onder de foto)
Op WereldDaklozendag werd aandacht gevraagd voor de problematiek (foto: Streekstad Centraal)
In de beantwoording erkende het college verder dat het in één van de gevallen ging om een volwassene met een kind, die dus toch de opvang werd geweigerd. GroenLinks-PvdA dringt er in de kritische vragen op aan in ieder geval deze vorm van opvang, aan kinderen dus, altijd toe te staan.
Maar meer in zijn algemeenheid pleit de partij er dus voor opvang te verzekeren voor iedereen: “Waarom moeten mensen een aanvraag doen voor een bed in de maatschappelijke opvang, in plaats van direct toegang te krijgen? Ervan uitgaande dat niemand voor de lol aan klopt bij maatschappelijke opvang, lijkt een weigering meteen te leiden tot slapen op straat.”
En ook dat slapen op straat roept wel vragen op. Uit onderzoek van het tijdschrift De Groene Amsterdammer blijkt dat de gemeente Alkmaar tenten waarin daklozen sliepen heeft weggehaald. Vragen daarover van De Groene Amsterdammer heeft de gemeente niet willen beantwoorden, staat te lezen in het artikel.
GroenLinks-PvdA doet een nieuwe poging: “Staat het college ervoor open te onderzoeken waar wel in de openbare ruimte een waterdichte slaapplek mag worden gecreëerd door mensen die bij de opvang zijn geweigerd?”
Het college wees er in eerdere communicatie al wel op dat de voorwaarden voor daklozenopvang met ingang van dit jaar helderder zijn opgesteld, om discussies te vermijden. Een uitgebreid antwoord op de vragen van GroenLinks-PvdA volgt later.
De woningnood in Alkmaar blijft een punt van frustratie voor veel inwoners. In een eerder artikel van Streekstad Centraal spraken politieke partijen op de verkiezingsmarkt vooral over de vraag wie er verantwoordelijk is voor de huidige situatie. Volgens Devon Zwierenberg van de spiksplinternieuwe Alkmaarse partij Status Quo moet het gesprek juist meer gaan over concrete oplossingen om de woningmarkt weer in beweging te krijgen.
Hij nam na publicatie contact op met de redactie van Streekstad Centraal om zijn visie op wonen toe te lichten. Volgens hem is er meer nodig dan alleen nieuwe woningen bouwen. “Bouwen is belangrijk, maar als de doorstroming niet op gang komt blijft de woningmarkt vastzitten. Dan lossen extra woningen het probleem maar gedeeltelijk op.”
Een van de belangrijkste punten voor Status Quo is daarom het stimuleren van doorstroming op de woningmarkt. Volgens de partij zitten veel huishoudens vast in een woning die eigenlijk niet meer past bij hun situatie. Senioren blijven bijvoorbeeld vaak in een eengezinswoning wonen, terwijl zij liever kleiner zouden wonen. “Als ouderen geen passende woning kunnen vinden, blijven gezinswoningen bezet en komt de hele keten niet op gang”, legt Zwierenberg uit. Maar dat is geen nieuwe informatie.
Om dat te doorbreken verwijst de partij naar een regeling die in andere Noord-Hollandse gemeenten al bestaat, maar in Alkmaar volgens Zwierenberg nog niet. Daarbij krijgen 55-plussers tijdelijk voorrang op een passende woning, een verhuisvergoeding van duizend euro en drie jaar huurgewenning wanneer de nieuwe woning duurder is. (tekst gaat door onder de foto)
Bouwen is volgens Status Quo niet de enige oplossing van het woonprobleem.
“Veel ouderen willen best verhuizen, maar zien op tegen de kosten of de hogere huur,” zegt Zwierenberg. “Sommige mensen willen hun familie niet belasten met een verhuizing. Met een verhuisvergoeding en huurgewenning haal je die drempel weg en komen er woningen vrij voor de volgende groep.”
Naast doorstroming pleit Status Quo ook voor een andere focus bij nieuwbouwprojecten. Volgens de partij moet woningbouw sterker worden gericht op groepen die nu moeilijk een woning kunnen vinden, zoals starters en ouderen. “Senioren en starters hebben dezelfde behoeften. Door voor die groepen te bouwen help je twee groepen tegelijk.” Het klinkt mooi, logisch zelfs, ma (tekst gaat door onder de foto)
Raadslid Ruud van Lier diende eerder al een voorstel in met een aantal concrete oplossingsrichtingen. (foto: Streekstad Centraal)
Volgens Status Quo ligt een deel van de oplossing niet alleen in nieuwbouw, maar ook in het beter benutten van bestaande ruimte. Zo wijst Zwierenberg op leegstaande ruimtes boven winkels en bedrijfspanden. “Die staan soms jaren leeg. Als je daar woningen realiseert, kun je relatief snel extra woonruimte creëren.”
Ook het splitsen van woningen kan volgens hem helpen om de bestaande woningvoorraad beter te benutten. “Zo blijft de woonruimte gelijk, maar dan is er toch een woning extra.” Daarnaast wil Status Quo meer ruimte geven aan alternatieve woonvormen, zoals flexwoningen of tiny houses. “De woningmarkt verandert. Dan moet je ook kijken naar nieuwe woonvormen die sneller te realiseren zijn.”
Een ander punt dat Zwierenberg benadrukt, gaat over de verdeling van woningen binnen de gemeente. Volgens hem moeten mensen vaker in hun eigen omgeving kunnen blijven wonen. “In de dorpen zien we dat jongeren vaak weg moeten omdat er geen woningen beschikbaar zijn. Wij vinden dat er ook daar gebouwd moet worden voor de mensen uit het dorp zelf.” Dat geldt volgens hem net zo goed voor de stad. “Starters die in Alkmaar zijn opgegroeid zouden voorrang moeten krijgen op een woning in hun eigen stad.” (tekst gaat door onder de foto)
Als het over parkeernormen gaat zet Status Quo niet in op verandering. (foto: Streekstad Centraal)
Tegelijkertijd vindt de partij dat bestaande parkeernormen niet verder omlaag moeten. Volgens Zwierenberg moet woningbouw niet leiden tot extra parkeerdruk in bestaande wijken. “Als een wijk al veel parkeerdruk heeft, kan daar zonder plan niet iets groots toegevoegd worden.”
Status Quo wil daarnaast dat het eenvoudiger wordt om een mantelzorg- of aanleunwoning te realiseren. Volgens Zwierenberg zijn de regels nu vaak zo streng dat zo’n woning pas mogelijk is als er al echt zorg nodig is. “Als je dat eerder mogelijk maakt, kunnen mensen langer zelfstandig blijven wonen en blijft de druk op de woningmarkt ook lager.”
“Het belangrijkste is dat er weer beweging komt in de woningmarkt”, stelt Zwierenberg. “Veel mensen hebben het gevoel dat er vooral over plannen wordt gesproken, maar dat er weinig verandert. Terwijl starters nog thuis wonen en gezinnen jarenlang op een woning wachten. Als je alleen maar blijft bouwen zonder naar de rest van het systeem te kijken, blijf je achter de feiten aanlopen.”
Na acht jaar neemt wethouder Paul Slettenhaar afscheid van de gemeente Castricum. De VVD-bestuurder vertrekt naar zijn woonplaats Amstelveen, waar hij opnieuw actief wordt in de lokale politiek. In zijn periode als wethouder hield hij zich onder meer bezig met woningbouw en verkeersveiligheid, maar zijn beleid rond statushouders zorgde ook geregeld voor discussie.
Volgens Slettenhaar behoren momenten waarop nieuwe woningen worden opgeleverd tot de hoogtepunten van zijn werk. “Als mensen de sleutel krijgen van hun nieuwe huis en eindelijk kunnen gaan wonen, daar doe je het voor,” zegt hij. De wethouder wijst erop dat er in Castricum de afgelopen jaren verschillende woningprojecten zijn gerealiseerd, met zowel duurdere huizen als betaalbare woningen voor starters. Die mix vindt hij belangrijk.
Naast woningbouw noemt Slettenhaar verkeersveiligheid een belangrijk thema in zijn bestuursperiode. Zo komt er binnenkort een zogenoemde focusflitser op de N203 om telefoongebruik achter het stuur tegen te gaan. Volgens hem was dat hard nodig. “Toen ik hier begon waren er net een aantal dodelijke ongelukken gebeurd. Ik had me voorgenomen dat die weg veiliger moest worden,” zegt hij. Het traject duurde volgens hem lang, maar de maatregel wordt nu daadwerkelijk uitgevoerd. (tekst gaat door onder de foto)
Slettenhaar ziet de N203 als een gevaarlijke weg. Daarom is hij blij met de plaatsing van een focusflitser om telefoongebruik achter het stuur tegen te gaan.
Niet alle plannen kan Slettenhaar zelf afronden. Zo moet hij onder meer de vernieuwing van winkelcentrum Geesterduin overlaten aan zijn opvolger. Dat hoort volgens hem bij het werk van een bestuurder. “Je bent altijd een passant. Ik zou hier vier jaar zitten, maar het zijn er uiteindelijk acht geworden. Dan heb je toch al veel kunnen afronden.”
Volgens Slettenhaar ligt de nadruk in Nederland vaak sterk op sociale huurwoningen. Hij vindt dat betaalbare koopwoningen ook een belangrijke rol moeten spelen. Daarmee krijgen jonge inwoners volgens hem meer kansen op de woningmarkt.
Hij is daarnaast kritisch op de invloed van landelijke regels op lokale woningbouw. Gemeenten weten volgens hem vaak beter wat er lokaal nodig is. Ook vindt hij dat ontwikkelaars een belangrijke rol spelen in het realiseren van nieuwe woningen. “Uiteindelijk heb je die marktpartijen nodig om te bouwen. Je moet een stevige partner zijn, maar ze ook vertrouwen”, zegt hij tegen NH Nieuws, mediapartner van Streekstad Centraal (tekst gaat door onder de foto)
Slettenhaar neemt na acht jaar afscheid van de Castricumse politiek. (foto: NH Nieuws)
Tijdens zijn periode als wethouder veranderde ook zijn kijk op de agrarische sector. Slettenhaar komt uit een stedelijke omgeving en had aanvankelijk weinig ervaring met boerenbedrijven. “Ik dacht eerst: hier moeten schoolkinderen gewoon kunnen fietsen, dus wegwezen met je tractor,” zegt hij terugkijkend. Inmiddels kijkt hij daar anders naar. Door gesprekken met agrariërs kreeg hij meer begrip voor hun werk en rol in het gebied. “Ik heb er veel respect voor gekregen.”
Een van de onderwerpen die veel politieke discussie opleverde was het beleid rond de huisvesting van statushouders. Slettenhaar kreeg daar in de afgelopen jaren ook stevige kritiek op, en zelfs bedreigingen. Toch staat hij nog steeds achter het beleid. Volgens hem moeten statushouders wel worden gehuisvest, maar niet automatisch voorrang krijgen op sociale huurwoningen. “Waarom zou iemand van 23 jaar voorrang moeten krijgen op iemand die al jaren op een wachtlijst staat?” stelt hij.
In Castricum zijn meerdere tijdelijke woonlocaties voor statushouders gerealiseerd. Over sommige locaties, zoals aan de Stetweg en de Puikman, is kritiek geuit vanwege onder meer vochtproblemen en ventilatie. Slettenhaar erkent dat er verbeterpunten zijn, maar benadrukt dat de situatie per locatie verschilt. Zo zijn er volgens hem nieuwe locaties die beter zijn ingericht. Als voorbeeld noemt hij het project ‘Wonen bij Cas’, waar volgens hem goede tijdelijke woningen zijn gerealiseerd. (tekst gaat door onder de foto)
Er kwam veel kritiek over de kwaliteit van de woonlocaties voor statushouders in Castricum, ook hier aan de Stetweg. (foto: NH Nieuws)
Als inwoners terugkijken op zijn periode als wethouder hoopt Slettenhaar dat zij vooral zien dat er stappen zijn gezet. Hij noemt onder meer nieuwe woningen, verbeteringen aan de verkeersveiligheid en het behoud van natuur in de binnenduinrand. “In Castricum hebben we een prachtige omgeving. Die moet je koesteren,” zegt hij.
In Amstelveen wil Slettenhaar zich opnieuw inzetten voor lokale politiek. Daar wil hij zich onder meer richten op woningbouw, verkeersveiligheid en een eerlijke verdeling van sociale huurwoningen. Daarnaast noemt hij ook veiligheid binnen de joodse gemeenschap als belangrijk punt. “Dat zijn onderwerpen waar ik mij in Amstelveen voor wil inzetten.”
Eén voor één werden ze deze week op het podium geroepen: de zes lijsttrekkers van Heiloo, allemaal keurige dames en heren die dit debat beschaafd met elkaar de degens kruisen. Na goede voorbereiding blijven hun pitches binnen de tijd, kunnen ingestudeerde grapjes eindelijk op het publiek worden getest en halen puntige one-liners hopelijk de kolommen van de lokale media.
Dankzij die goede voorbereiding verliep het debat vlot en klonk na afloop waardering bij veel bezoekers. Mogelijk mag dat ook op het conto worden geschreven van de ietwat Amerikaanse manier van presenteren door de energieke debatleider Milo Berlijn. Niet te oppervlakkig, niet te veel verdieping. Ruim twee uur debatteren verveelde daardoor geen moment. (tekst gaat verder onder de foto)
De lijsttrekkers wachten -wellicht licht gespannen- tot zij een voor een het podium op geroepen worden. (foto: Streekstad Centraal)
In Heiloo bleven de figuurlijke messen in de houders; het lijsttrekkersdebat verliep -zoals het dorp gewend is- uiterst beschaafd, zonder dat politici elkaar in de rede vielen. Maar wie goed luisterde, hoorde dat er voor de inwoner van Heiloo op 18 maart wel degelijk iets fundamenteels te kiezen valt. (tekst gaat verder onder de foto)
Debatleider Milo Berlijn warmt de zaal op voordat de politieke kopstukken van Heiloo het podium betreden. (foto: Streekstad Centraal)
Onder de oppervlakte van dit fatsoenlijke debat schuilt namelijk een worsteling over de ziel van Heiloo. Steunen de kiezers een fusie of blijft het zelfstandig? En hoe blijft het dorpse, groene karakter behouden als de druk op de woningmarkt en het wegennet blijft toenemen?
Het meest besproken thema van de avond, en wellicht van de komende raadsperiode, is de bestuurlijke toekomst van het dorp. Waar de partijen het over eens zijn, is dat de huidige samenwerking in de BUCH-organisatie (waarin ambtenaren voor vier verschillende gemeentebesturen werken) stroperig verloopt. (tekst gaat verder onder de foto)
Mart Brouwer de Koning (CDA) wil voor de juiste prijs zijn boerderij op Landgoed Ter Coulster wel verkopen om er een ‘inbreilocatie’ voor woningbouw van te maken. (foto: Streekstad Centraal)
GroenLinks-PvdA, VVD, D66 en CDA sorteren daarom voor op een mogelijke fusie met omliggende gemeenten om de bestuurskracht te vergroten. “Het gaat nu allemaal langzaam, we moeten de ambtenaren delen met vier bazen”, aldus Greet Burkels van GroenLinks-PvdA.
Ook René van Splunteren (VVD) waarschuwde dat Heiloo niet de kant van het financieel noodlijdende Uitgeest op moet gaan. Peter Soonius (D66) beloofde dat de raad een weloverwogen besluit zal nemen, en voegde daar nuchter aan toe: “Laat ons intussen maar dossiers vreten. Daar zijn we voor”. (tekst gaat verder onder de foto)
VVD-lijsttrekker René van Splunteren zit al sinds 2002 in de raad van Heiloo en wil daar graag meer dan een kwart eeuw van maken. (foto: Streekstad Centraal)
Aan de andere kant van het spectrum staat Gemeentebelangen Heiloo (GBH). Lijsttrekker Edith de Jong verzet zich fel tegen het opgeven van de zelfstandigheid uit financiële nood en ziet liever een gerichte samenwerking met buurgemeenten, geen enkele uitgesloten. Lokale partij Heiloo-2000, vertegenwoordigd door Linda Veerbeek, staat ook niet te popelen en benadrukt vooral dat inwoners niet overhaast gepasseerd mogen worden in dit traject. (tekst gaat verder onder de foto)
Na woensdag weten we of Heiloo-2000 de komende vier jaar opnieuw de grootste partij in Heiloo is. (foto: Streekstad Centraal)
Het klassieke splijtzwam-dossier van Heiloo mocht ook deze avond niet ontbreken: de afslag A9 en de woningbouw in Zandzoom. Waar de VVD hamert op het belang van bouwen om vertragingen en miljoenen extra kosten door bezwaarprocedures te voorkomen, wijst GBH erop dat geen enkel plan bij de Raad van State zou sneuvelen als de gemeente dan zelf meteen goede plannen maakt.
De twee raadsleden van GBH, waaronder lijsttrekker en oprichter Edith de Jong, staan in de raad regelmatig tegenover een meerderheid van andere fracties. (foto: Streekstad Centraal)
Toch heerst er bij partijen als CDA, D66 en GroenLinks-PvdA vooral de wens om, als er dan toch gebouwd wordt, in te zetten op betaalbare huizen voor starters en ouderen, in plaats van uitsluitend dure woningen. Mart Brouwer de Koning (CDA) suggereerde zelfs dat het aantal woningen op de 110 hectare van Zandzoom aanzienlijk verdubbeld zou kunnen worden om de woningnood te lenigen. (tekst gaat verder onder de foto)
Na afloop werd er nog geanimeerd nagepraat over het debat en andere lokale zaken. (foto: Streekstad Centraal)
Het debat werd pas echt tastbaar voor de gewone inwoner toen het over de dagelijkse leefbaarheid ging. Zo is de maximumsnelheid in het dorp een heet hangijzer. D66 pleit voor een limiet van 30 kilometer per uur in vrijwel de hele bebouwde kom, óók op doorgaande wegen zoals de Kennemerstraatweg.
Dit stuitte op verzet van de VVD, die vreest voor een slechte doorstroming, en van Heiloo-2000 en het CDA, die bang zijn voor sluipverkeer en gevaarlijke inhaalacties in woonwijken. (tekst gaat verder onder de foto)
CDA had tulpen meegebracht van een van de kwekers uit de eigen achterban. (foto: Streekstad Centraal)
Ook de maatschappelijke voorzieningen kwamen aan bod. Dat kroonjuwelen als theater De Beun, zwembad Het Baafje en de bibliotheek (de drie B’s) behouden moeten blijven, stond buiten kijf. De verschillen zaten hem vooral in de financiële aanpak.
Neem het Vrijwilligers Informatie Punt (VIP). GroenLinks-PvdA, CDA en GBH willen hier structureel gemeentegeld voor uittrekken zodat professionals vrijwilligers kunnen blijven koppelen. De VVD en D66 stelden zich kritischer op en vroegen zich af of dat niet evengoed dóór vrijwilligers zélf gedaan kan worden. (tekst gaat verder onder de foto)
GroenLinks-PvdA-lijsttrekker Greet Burkels hield een pleidooi voor een gemeentelijke fusie om de bestuurskracht te vergroten. (foto: Streekstad Centraal)
Aan het eind van de avond was gespreksleider Milo Berlijn een politieke term rijker: de ‘inbreilocatie’. Het is een woord dat symbool staat voor de huidige fase van Heiloo: hoe passen we nieuwe ambities netjes in het bestaande, groene weefsel van ons dorp, zonder dat de identiteit verloren gaat?
Over één ding waren alle zes de lijsttrekkers het na afloop roerend eens. Terwijl ze de microfoontjes weer afdeden, klonk hun gezamenlijke oproep aan de inwoner van Heiloo: “Ga stemmen!”.
Het was een opvallend voorstel, maar wel een idee waar het Alkmaarse college van burgemeester en wethouders serieus naar wil kijken: camera’s die overtreders vermanend toespreken. Wel wil het college hiervoor eerst de resultaten in andere gemeenten afwachten.
Dat komt naar voren uit de beantwoording van de raadsvragen die de fractie van OPA hierover eerder stelde. “Het college is op de hoogte van een aantal gemeenten die pilots uitvoeren met deze functie, maar is nog niet bekend met de resultaten”, vat het college de voorlopige opstelling samen.
Want dat de huidige camera’s in Alkmaar nog niet terugpraten, dat hoeft nog niet meteen anders. Het is verstandiger om eerst even af te wachten wat de ervaringen in die andere gemeenten zijn. (tekst gaat door onder de foto)
Raadslid Gino Zucotti (OPA) hoopt Alkmaar met pratende camera’s veiliger te maken. (foto: aangeleverd)
In zijn vragen wees Gino Zucotti van OPA er al op dat onveiligheid op straat een belangrijk thema, juist ook voor vrouwen in Alkmaar. Intimiderende situaties zouden anders af kunnen lopen als er via de luidspreker werd ingegrepen, is zijn verwachting. Het college staat daar dus niet afwijzend tegenover.
Toch maakt het college het wel nog even spannend aan het einde van de beantwoording. “Het college is bereid om te onderzoeken hoe tijdelijk cameratoezicht met aanspreekfunctie als aanvullend middel op overlastgevende of risicovolle locaties kan worden ingezet om de veiligheid te verbeteren. Er is een overlastgevende locatie die geschikt lijkt voor een dergelijke pilot.”
Welke ‘overlastgevende locatie’ in Alkmaar dat dan mag zijn wordt door het college niet nader gespecificeerd. De precieze uitvoering van de volgende stappen zal naar waarschijnlijkheid ook aan het vólgende college zijn, dat wordt gevormd na de verkiezingen van woensdag 18 maart.
Ooit was het een echt Alkmaars icoon, en als het aan politicus Ben Bijl had gelegen, was ie dat opnieuw geworden: de ‘Rode Toren’. Een stoere stadstoren ter hoogte van het huidige Victoriepark. BAS kreeg het zowaar opgenomen in het coalitieakkoord, maar het plan sneuvelt op praktische bezwaren. “Ik wil toch íéts terug…”
Streekstad Centraal ging over de kwestie te rade bij de fractie van BAS. Wie is daar nu eigenlijk ‘chef Rode Toren’, vroegen we ons af. “Dat is natuurlijk Ben”, zegt Pien Bijl resoluut. De in 2024 overleden politicus maakte zich al jaren sterk voor het plan, waarvan ook de archieven van Streekstad Centraal getuigen.
Dat plan gaat niet van een complete herbouw uit, voor de goede orde. Het idee was om de vroegere toren in ruïneuse staat terug te brengen. Muurdelen, oude stenen, de suggestie van wat ooit nog groter en onverzettelijker moet zijn geweest. (tekst gaat door onder de video uit 2012)
Ben Bijl leeft niet meer, maar Pien houdt het onderwerp onder haar hoede. “Ja, ik vind het echt belangrijk”, vertelt ze aan Streekstad Centraal. “Zeker nu ik merk wat de reconstructie van het Nieuwlanderhek losmaakt. Je wilt niet weten hoeveel leuke reacties ik daarover krijg! Mensen vinden dit echt geweldig.”
Toch komen die oude stenen muren voorlopig niet terug op de plek van de Rode Toren. “Dat gaat niet, ze zeggen dat er te veel kabels in de grond zitten”, verzucht Bijl.
De gemeente komt daarom met een aangepast plan, werd deze week duidelijk. De Rode Toren zou met lichteffecten weer zichtbaar moeten worden gemaakt, is de gedachte. Maar hoe dat precies moet gaan worden, dat is nog nader te bepalen. Het ontwerp is in de ‘beginfase’, laat de gemeente weten. (tekst gaat door onder de foto)
Een impressie van het plan uit 2012. (beeld Remco Cevat)
“Een lichtgevende cirkel, dat doet mij eerder denken aan een UFO”, oordeelt Pien Bijl nuchter. “Ik heb me echt wel even boos gemaakt. Een muurtje, dat hoeft toch niet zo moeilijk te zijn? Maar het ligt aan de fundering.”
Want voor een muur op deze plek moet de fundering toch al gauw een meter de grond in, legt de gemeente desgevraagd uit. “Daarnaast is een goede betonnen fundering altijd breder dan het bouwwerk zelf, om verzakking te voorkomen. Op deze plek is een fundering plaatsen niet mogelijk omdat je op 20-50 cm diepte al veel kabels en leidingen tegenkomt.”
Bijl wijst er in dit verband wel op dat het beeld van Trijn, een plan dat pas veel later kwam dan het plan voor de Rode Toren, toch ook in de Parkbodem is gefundeerd.
“Op de plek van het beeld voor Trijn Rembrands liggen bijna geen kabels en leidingen in de grond”, reageert de gemeente. “Trijn staat op opgehoogde grond waardoor de fundering goed ingegraven kon worden. Die plek is dus anders dan de locatie van de Rode Toren.” (tekst gaat door onder de foto)
Pien Bijl bewaakt het erfgoed van haar overleden man Ben: de Rode Toren van Alkmaar. (foto: aangeleerd)
Ze is er ‘heel boos’ om geweest, bekent Pien Bijl, maar uiteindelijk heeft ze zich verzoend met een aangepaste versie van het plan. “Ik zei tegen mezelf: Pien, je kan wel weer stennis gaan maken, maar daar schiet je niets mee op.”
De cirkel in het asfalt die nu nauwelijks nog te herkennen is krijgt dus wel een nieuw leven, maar dan ánders, met licht, zonder fundering. Al blijft die oude wens van Ben Bijl toch door de hoofden spoken. Misschien toch, óóit… “Het zou toch zo mooi zijn op die plek!”
In de grote zaal in TAQA Theater De Vest vond woensdagavond het verkiezingsdebat De Stem van Alkmaar plaats. Veertien partijen gingen er met elkaar in gesprek over zes thema’s die door inwoners zijn aangedragen. Allemaal live te volgen via Streekstad Centraal. Het doel: duidelijkere keuzes, eerlijke antwoorden en minder politieke taal.
De avond begint met een poëtisch optreden van woordkunstenaar Luan Buleshkaj, die de zaal meeneemt in een verhaal over de vraag wat voor stad Alkmaar wil zijn. Daarna neemt moderator Bahram Sadeghi het over. Met kleine grapjes en scherpe vragen houdt hij het tempo erin.
Tussen de debatrondes door zorgt de Alkmaarse muzikant Dean Presley voor korte optredens. Dat blijkt een schot in de roos. “Dat was echt slim gedaan,” zegt een bezoeker na afloop. “Na zo’n muziekstuk zit je er weer helemaal bij.”
De eerste ronde gaat over wonen. Forum voor Democratie wil Alkmaarders voorrang geven op de woningmarkt. “De Alkmaarder moet weer op één staan. We kunnen ervoor kiezen om eigen inwoners voorrang te geven op woningen.” Volgens de partij worden er nu te veel ‘postzegelwoningen’ gebouwd. Andere partijen reageren daar kritisch op. (tekst loopt door onder de foto)
Tussen de verschillende debatten zorgt de Alkmaarse Dean Presley voor een muzikaal intermezzo. (foto: Streekstad Centraal)
CDA wijst op het belang van het juiste type woningen. “Als je kijkt naar wat Alkmaarders willen, zijn dat vaak kleinere woningen. Door dat soort woningen te bouwen ontstaat er ook doorstroming.” De Partij voor de Dieren vindt dat de discussie te veel draait om nieuwbouw. “Niet de stad volbouwen, maar slim omgaan met leegstand en bestaande ruimte.” Volt ziet juist kansen in nieuwe woonvormen. “Met kleinere woningen van bijvoorbeeld veertig vierkante meter kun je starters sneller een plek geven.”
De Seniorenpartij Alkmaar wijst op betaalbaarheid. “Een woning van twee ton klinkt mooi, maar daar moet ook nog een ontwikkelaar voor komen. Dat is niet zo eenvoudig.” Tijdens het debat ontstaat spanning wanneer Forum voor Democratie het aantal statushouders op de woningmarkt noemt. “We mogen ervoor kiezen om ze achteraan in de rij te laten staan.” Andere partijen zijn het daar niet mee eens.
In de tweede ronde bespreken Status Quo, Belangen Alkmaarse Samenleving (BAS), Volt en Leefbaar Alkmaar de toekomst van de economie en voorzieningen in de stad. Status Quo benadrukt het belang van participatie en inspraak. “Over tien jaar is Alkmaar een gemeente waar je fijn kan wonen, waar genoeg te doen is en waar leegstand beter wordt benut.” Volt ziet kansen in creatieve broedplaatsen. “Alkmaar heeft statistisch gezien veel minder broedplaatsen dan omliggende gemeenten. Dat missen we echt.” (tekst loopt door onder de foto)
Alkmaar kampt al langer met een leegstandprobleem. Daar moet volgens de partijen iets aan gedaan worden. (foto: NH Nieuws)
BAS kijkt naar werkgelegenheid. “Als Alkmaar groeit met dertigduizend inwoners, moeten we ook ruimte hebben voor werk. Anders hebben we straks geen banen.” Leefbaar Alkmaar stemt daarmee in. “Ondernemers zijn geen probleem, maar de motor van de stad.”
Wanneer moderator Sadeghi vraagt of leegstand bestraft moet worden, lopen de meningen uiteen. “Bij langdurige leegstand, en dan bedoel ik een half jaar, mogen sancties opgelegd worden”, vindt Leefbaar Alkmaar. Volt is het daarmee eens, BAS niet. “Als er geen vraag is naar een pand, kun je een eigenaar niet straffen. Dus dan moeten we ze ook niet beboeten.” Status Quo wil vooral stimuleren. “We moeten juist stimuleren om wel te verhuren en de regeltjes weghalen.”
Dan is het tijd voor veiligheid. VVD, OPA, SP, CDA en D66 gaan met elkaar in gesprek. De VVD pleit voor meer handhavers. “Als mensen zich ’s avonds niet veilig voelen, moeten we daar meteen iets aan doen.” OPA wil een harde aanpak van overlast. “Straattuig moet worden aangepakt. Met meer camera’s en strengere handhaving.”
SP waarschuwt juist voor te veel repressie. “Als je mensen alleen maar oppakt, worden ze zorgmijders. Dan wordt het probleem alleen maar groter.” CDA zoekt een middenweg. “Handhaven waar de wet wordt overtreden, maar ook inzetten op begeleiding en zorg.” Volgens D66 liggen de oorzaken vaak dieper. “Problemen zoals schulden en sociale problemen spelen vaak een grote rol.” (tekst gaat door onder de foto)
De Grote Zaal van TAQA Theater De Vest zat woensdagavond goed gevuld met geïnteresseerden. (foto: Streekstad Centraal)
In de vierde ronde discussiëren Forum voor Democratie, SP, ChristenUnie en GroenLinks/PvdA over de energietransitie. Forum voor Democratie wil het plan om Alkmaar aardgasvrij te maken pauzeren. “Niet iedereen wil dit en sommige bewoners zitten nu letterlijk in de kou.” Ook SP ziet problemen in de uitvoering. “Het moet niet twee keer zo duur worden. Mensen mogen niet in de kou zitten.”
GroenLinks/PvdA wil juist doorpakken. “Als we in 2050 aardgasvrij willen zijn, moeten we nu stappen zetten. Pauzeren? Nee. Time is up.” De ChristenUnie benadrukt dat de overgang eerlijk moet verlopen. “We moeten mensen die het niet kunnen betalen helpen via subsidies en isolatie.”
Dan bespreken GroenLinks/PvdA, Leefbaar Alkmaar, Status Quo, D66 en SPA wie in Alkmaar buiten de boot vallen. “Eén op de tien kinderen groeit op in armoede. Dat moeten we aanpakken”, begint GroenLinks/PvdA. Leefbaar Alkmaar haakt daarop in en benadrukt dat brede welvaart niet alleen in de binnenstad speelt. “Brede welvaart betekent dat iedereen moet kunnen meedoen.” (tekst gaat door onder de foto)
Voorzieningen dichtbij, is volgens alle partijen erg belangrijk op het gebied van welvaart. Het verdwijnen hiervan, zoals in de supermarkt in Koedijk, moet tegengegaan worden. (foto: Streekstad Centraal)
Status Quo kijkt naar een andere oplossing en pleit ervoor om bewoners zelf meer invloed te geven door middel van wijkbudgetten. “Laat bewoners zelf beslissen wat belangrijk is in hun buurt.” D66 kijkt vooral naar de langere termijn en de ontwikkeling van de stad. “Een leefbare stad gaat niet alleen over woningen, maar ook over voorzieningen en veilige buurten.” De Seniorenpartij Alkmaar legt vervolgens de nadruk op voorzieningen dichtbij huis. “Als voorzieningen verdwijnen wordt de wereld voor mensen kleiner.”
De laatste ronde gaat over mobiliteit en bereikbaarheid. OPA, ChristenUnie, Partij voor de Dieren, VVD en BAS gaan met elkaar in debat over hoe een groeiende stad bereikbaar blijft. OPA benadrukt keuzevrijheid van de inwoners. “Mensen moeten zelf kunnen kiezen hoe ze zich verplaatsen.”
De ChristenUnie legt de nadruk op verkeersveiligheid en ziet vooral een rol voor lagere snelheden in de stad. “Kinderen moeten veilig naar school kunnen. En als dat betekent dat auto’s minder hard mogen, moeten we die keuze maken.” Wanneer het gesprek weer richting autoverkeer gaat, reageert de Partij voor de Dieren zichtbaar kritisch. “Ik hoor hier vooral auto, auto, auto, maar het moet ook over fietsen gaan.” (tekst gaat door onder de foto)
Het volledige debat werd live uitgezonden door Streekstad Centraal, en is terug te kijken op YouTube. (foto: Streekstad Centraal)
De VVD probeert de discussie vervolgens wat te nuanceren. Volgens de partij moet er per situatie gekeken worden wat het beste werkt. “Op sommige plekken kan vijftig, op andere plekken moet het dertig zijn.” BAS wijst ondertussen op de belangen van ondernemers en bereikbaarheid van de stad. “Ondernemers moeten de stad in kunnen met hun bedrijfsbus. Maar iedereen moet ook veilig zijn op de fiets. Dus we moeten kijken naar een veilige snelheid.”
Tijdens het debat kan het publiek via stellingen ook zelf reageren. Dat wordt enthousiast ontvangen. “Het is leuk dat je niet alleen zit te luisteren, maar ook je eigen mening kan geven,” zegt een bezoeker. Toch missen sommige aanwezigen een echt fel debat. “Het bleef soms een beetje netjes,” zegt een andere bezoeker. “Ik had wel wat meer echte discussie willen zien.”
Over de moderator Bahram Sadeghi zijn bezoekers juist positief. “Hij hield het tempo erin en stelde scherpe vragen. Daardoor bleef het spannend om naar te kijken.” Met nog maar vier procent twijfelaars aan het eind van de avond lijkt het debat zijn doel te hebben bereikt.
In de grote zaal van COOL komen het publiek en twaalf politieke partijen samen voor het grote verkiezingsdebat van Dijk en Waard. Het doel van deze dinsdagavond is duidelijk: inwoners helpen bij hun stemkeuze voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dat leek te lukken. “Ik heb nu een veel beter beeld.”
De opzet van het debat is strak: per thema staan vier partijen op het podium. Ze beginnen met een korte pitch, reageren op snelle stellingen met een rood of groen bordje en gaan daarna met elkaar in debat. Het publiek kan via Mentimeter meedoen. Daarnaast mogen partijen een ‘oranje kaart’ inzetten om zich alsnog in een debat te mengen, ook als ze niet op het podium staan.
Het eerste thema van de avond is duurzaamheid. Op het podium staan Beter voor Nederland (BVNL), GroenLinks/PvdA, Forum voor Democratie (FVD) en D66. De verschillen worden meteen duidelijk. Waar GroenLinks/PvdA inzet op investeren, benadrukt BVNL vooral dat inwoners niet met extra lasten moeten worden geconfronteerd. Toch volgt de echte discussie pas bij de vraag of Dijk en Waard inwoners meer moet helpen hun huis te verduurzamen, ook als de belastingen daardoor stijgen.
“Verduurzaming is fantastisch, maar niet met ons belastinggeld. Mensen plukken zelf de vruchten van zonnepanelen, dus laat ze het ook zelf betalen,” zegt BVNL stellig. GroenLinks/PvdA (GL/PvdA)ziet dat anders. “Verduurzamen is geen luxe, maar de sleutel naar betaalbare energie en een leefbaar klimaat. Een gemeente is alleen groen als iedereen mee kan doen.” (tekst gaat door onder de foto)
Forum voor Democratie en BVNL zijn niet tegen zonnepanelen, maar de gemeente moet niet de kosten van verduurzaming op zich nemen. (foto: Pixabay / Ulrike Leone)
D66 benadrukt ook dat niet iedereen de investering zelf kan betalen. “Wie vandaag investeert heeft morgen een lagere energierekening. Niet iedereen kan dat zelf, dus de gemeente moet helpen.” FVD waarschuwt juist voor stíj́gende lasten. “Iedereen wil een goed geïsoleerd huis, maar niet als de belastingen omhooggaan.”
In het debat dat volgt vliegen de argumenten over tafel. GL/PvdA vraagt tegenstanders hoe zij inwoners willen helpen als energieprijzen blijven stijgen. BVNL blijft hameren op lagere lasten en een kleinere overheid. D66 reageert fel: “Als je zegt dat mensen het zelf moeten oplossen, moet je ook eerlijk zijn dat je mensen in de kou laat staan.”
FVD noemt het juist oneerlijk dat iedereen meebetaalt aan de woning van een ander. “Het is scheef als iedereen moet meebetalen aan verduurzaming van andere huizen.” Halverwege het debat wordt een joker ingezet. Joker! brult het pupliek. De joker geeft partijen die niet aan tafel staan de kans om tóch iets in te brengen en kan maar één keer worden ingezet.
De Dijk&Waardse Onafhankelijke Partij (DOP) mengt zich via de joker in de discussie over lokale belastingen en corrigeert een uitspraak van D66 over stijgende lasten. “Als je goed kijkt zijn we eigenlijk terug op het prijspeil van 2024,” klinkt het vanaf de zijkant van het podium.
Het debat eindigt opvallend wanneer BVNL aangeeft dat leningen voor verduurzaming eventueel wel bespreekbaar zijn. “Als het via een lening gaat en mensen het terugbetalen, dan zeg ik ja.” Waarop D66 lachend reageert: “Ik zou bijna zeggen dat BVNL op D66 stemt.” (tekst gaat door onder de foto)
Om het debat levendig te houden werden er tussen de debatten door snelle stellingen voorgelegd aan de lijsttrekkers. (foto: Streekstad Centraal)
Het tweede thema van de avond is verkeer. Nu staan 50Plus, Beter voor Dijk en Waard (BvDW), DOP en de ChristenUnie (CU) tegenover elkaar. De discussie draait vooral om het parkeerbeleid rond het centrum. Volgens 50Plus werkt het huidige systeem niet. “Het kost klauwen vol geld en lijkt eerder een inkomstenbron dan een oplossing.” BvDW benadrukt dat inwoners zich niet gehoord voelen en wil het beleid afschaffen. “Parkeerbeleid moet werken vóór inwoners, niet tegen hen. Het overgrote deel van de bewoners is ontevreden.”
DOP verdedigt het principe van regulering. “Zonder systeem loopt het centrum vol met auto’s van winkeliers en langparkeerders. Het beleid moet misschien beter uitgevoerd worden, maar reguleren blijft nodig.” De CU wijst op de toekomst van de gemeente. “We bouwen tienduizend woningen. Dan moeten we ook nadenken over ruimte voor groen en spelen. De straat is niet alleen voor auto’s.” (tekst loopt door onder de foto)
Een blik vanuit de coulissen van theater Cool naar wat dinsdagavond het politiek epicentrum van Dijk en Waard was. (foto: Streekstad Centraal)
BvDW noemt dat een valse keuze. “U doet alsof het groen óf parkeren is”, klinkt het fel. “Maar als je groeit als gemeente, groeit ook het aantal auto’s.” Volgens de CU moet juist vooruit gekeken worden. “Besturen is vooruitzien. Als je weet dat er een probleem aankomt, moet je daar nu al iets aan doen.”
Hier worden zelfs meerdere jokers ingezet. Zo mengt FvD zich in de discussie met de opmerking dat veel huishoudens tegenwoordig twee auto’s nodig hebben. “Mensen hebben vaak twee banen en dus ook twee auto’s. Dan heb je die parkeerplekken gewoon nodig.” Later reageert de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) met een eigen joker. “Er wordt hier een probleem gecreëerd dat mensen niet zouden kunnen parkeren.”
Die opmerking zorgt voor nieuwe discussie op het podium. “Niet afwachten als je weet dat er in de toekomst druk komt, maar meteen iets doen,” klinkt het vanuit de CU. DOP vult aan dat parkeerplaatsen geld kosten en dat regulering nodig blijft als de gemeente groeit. BvDW blijft ondertussen hameren op de onvrede onder bewoners. “Als zoveel inwoners zeggen dat het niet werkt, moeten we daar naar luisteren.”(tekst gaat door onder de foto)
Ondanks dat inwoners van gemeente Dijk en Waard massaal in actie kwamen is het parkeerbeleid toch ingevoerd. (foto: Streekstad Centraal)
Het laatste thema is wonen. Lokaal Dijk en Waard, Senioren Dijk en Waard, CDA en VVD discussiëren over de vraag of er meer woningen in het buitengebied mogen komen. Lokaal Dijk en Waard benadrukt dat bouwen noodzakelijk is. “We voelen de plicht om te bouwen, maar zeggen: eerst inbreiden, dan uitbreiden.” Daar is Senioren Dijk en Waard het mee eens. Daarnaast benadrukt de partij het belang van voorzieningen. “Bouwen moet, maar het liefst dichtbij scholen, openbaar vervoer en zorg. Zo zorg je voor buurten waar mensen echt kunnen wonen en doorstromen.”
Volgens het CDA hoeft bouwen in het buitengebied niet. “We hebben de ruimte om woningen te bouwen zonder landbouwgrond op te geven.” De VVD vindt dat er vooral sneller gebouwd moet worden. “We kennen allemaal iemand die een huis zoekt. Wie hier opgroeit moet hier ook kunnen blijven wonen.”
Tijdens het debat ontstaat discussie over mogelijke bouwlocaties, zoals bij Sint Pancras. De VVD ziet daar een prachtig plan voor een grote hoeveelheid woningen, Lokaal Dijk en Waard reageert juist fel op plannen daar te bouwen. “Wat wij horen van inwoners is dat ze dat absoluut niet vol willen bouwen. Eerst De Noord en Langedijk West, daarna pas verder kijken.” (tekst gaat door onder de foto)
De grote zaal van COOL zat redelijk gevuld met inwoners van Dijk en Waard. (foto: Streekstad Centraal)
Het CDA benadrukt dat de gemeente naar het totaalplaatje moet kijken, met ook ruimte voor bedrijventerreinen en voorzieningen. Senioren Dijk en Waard wijst ondertussen op andere mogelijkheden om woningen toe te voegen, bijvoorbeeld door bestaande gebouwen te splitsen of te verdichten. “Waar eerst twee woningen stonden, kunnen er soms ook meer komen zonder extra grond te gebruiken.”
Gedurende de avond wordt duidelijk dat de verschillen tussen partijen soms erg groot zijn, maar juist dat helpt bezoekers bij hun keuze. Na drie debatrondes wordt opnieuw de vraag gesteld: weet u al wat u gaat stemmen? Het aantal twijfelaars blijkt – in ieder geval in de Mentimeter – flink gedaald.
In de foyer reageren bezoekers na afloop positief. “Ik twijfelde nog tussen twee partijen, maar nu heb ik een stuk beter beeld van wat ze echt willen,” zegt een bezoeker. Een andere aanwezige vult aan: “In verkiezingsprogramma’s klinkt het vaak hetzelfde. In zo’n debat hoor je pas echt waar ze het oneens over zijn.”
Een andere bezoeker vertelt dat het debat voor hem het verschil maakte. “Ik wist nog helemaal niet wat ik ging stemmen. Door de discussie over parkeren en wonen werd voor mij duidelijk welke partij bij mij past. Je ziet hier niet alleen wat partijen vinden, maar ook hoe ze reageren op kritiek van anderen. Dat helpt echt bij het maken van een keuze.” Daarmee lijkt het doel van de avond bereikt: inwoners helpen bij het maken van hun keuze.
De belofte in 2022 was luid en duidelijk: de zorg in Alkmaar moest menselijker, toegankelijker en dichter bij de inwoner komen. Geen ondoorgrondelijke loketten meer, maar snelle en begrijpelijke hulp. Nu de bestuursperiode ten einde loopt, is de balans op te maken. Er zijn zeker stappen gezet, voornamelijk voor senioren. Maar de échte grote doorbraak in het zorgstelsel bleef uit.
Om te begrijpen waarom, moeten we niet alleen kijken naar de plannen, maar vooral naar de roerige politieke werkelijkheid van de afgelopen vier jaar: de val van de eerste coalitie en de daaropvolgende koerswijziging. (tekst gaat verder onder de foto)
Sinds 2023 is Christian Schouten (D66) de wethouder met zorg in de portefeuille, met onder andere Wmo, zorg en welzijn. (foto: Streekstad Centraal)
De eerste acte van het politieke theater uit 2022 kan beschreven worden als de linkse en groene droom. Na de verkiezingen van 2022 ging er een breed, overwegend links-leunend college van start, bestaande uit GroenLinks, BAS, PvdA, CDA, Leefbaar Alkmaar, ChristenUnie en SP. Dit college wilde flink ingrijpen in de fundamenten van het sociaal domein.
Het coalitieakkoord van deze eerste groep ademde de wens om het systeem rechtvaardiger te maken door de sterkste schouders de zwaarste lasten te laten dragen. Zo werd er concreet onderzocht of de huishoudelijke hulp via de WMO (Wet maatschappelijke ondersteuning) inkomensafhankelijk gemaakt kon worden, zodat inwoners die het zelf konden betalen geen aanspraak meer deden op de schaarse publieke middelen.
Dit was een nadrukkelijke wens van onder andere GroenLinks. Ook werd er de aanval geopend op ‘zorgcowboys’ die met lichte problematiek in de jeugdzorg hoge winsten maakten; partijen die investeerden in complexe zorg moesten beloond worden. (tekst gaat verder onder de foto)
Gedurende het grootste deel van 2022 en de eerste helft van 2023 was Robert te Beest (CDA) verantwoordelijk voor de zorg. (foto: Streekstad Centraal)
De tweede acte kreeg echter een onvoorziene wending. De ambitieuze, structurele hervormingen kregen niet de kans om volledig te wortelen. Na de val van deze eerste coalitie trad de ‘Alkmaarse Stad en Landcoalitie’ aan. In deze nieuwe samenstelling was een belangrijke rol weggelegd voor partijen met een wezenlijk andere visie op zorg en financiën, waaronder de VVD, OPA en SPA.
Met het nieuwe college veranderde de toon en de beleidsrichting. Waar de eerste coalitie de WMO inkomensafhankelijk wilde maken, stelde de VVD in haar programma juist klip en klaar dat gemeentelijke inkomensafhankelijke regelingen voorkomen moesten worden, al moest er wel een reële ‘eigen bijdrage’ blijven bestaan om de kosten beheersbaar te houden.
Het nieuwe coalitieakkoord koos uiteindelijk voor een middenweg: een “ruimhartig en betaalbaar WMO-beleid” waarin gestreefd werd naar géén “stapeling van eigen bijdragen” voor inwoners. (tekst gaat verder onder de foto)
Zes partijen vormden vanaf 2023 een nieuwe coalitie, die de accenten verschoof in het gemeentelijk beleid van Alkmaar. (foto: Streekstad Centraal)
De scherpe randjes verdwenen niet alleen bij de WMO, maar ook bij onderwerpen als de bijstand. Waar VVD en OPA in de campagne nog pleitten voor strenge regels (zoals de strikte verplichting tot een tegenprestatie voor een uitkering), werd de harde campagnetaal in het nieuwe coalitieakkoord ingeruild voor mildere termen over begeleiding en ondersteuning.
De ‘Stad en Landcoalitie’ koos duidelijk voor rust en compromissen (“liever een compromis dan een botsing”) in plaats van een harde ideologische lijn. (tekst gaat verder onder de foto)
Wethouder Arie Epskamp van de Seniorenpartij Alkmaar trad in 2025 af na lang ziekteverlof dat werd ingeluid nadat de SPA-partijfinanciën niet op orde bleken. (foto: aangeleverd)
Heeft deze politieke stoelendans de Alkmaarder dan niets opgeleverd? Jawel, maar vooral op pragmatisch niveau. Het meest opvallende succesverhaal is dat van de SeniorenPartij Alkmaar (SPA). Hun doelgerichte eisen bleven ook in de nieuwe coalitie overeind. De partij kreeg haar zin met de benoeming van Arie Epskamp (SPA) als coördinerend wethouder voor de Seniorenagenda en WMO. De beloofde seniorenagenda, het seniorenpanel en de uitgebreide digitaliseringshulp in bibliotheken zijn daadwerkelijk gerealiseerd.
Daarnaast is de afstand tussen inwoner en gemeente iets verkleind door de introductie van ‘groene golfambtenaren’ en wijkbudgetten, die bureaucratie moeten verminderen.
Wat sneuvelde in de politieke overgang, waren de grote beloftes die voorafgaand aan de verkiezingen werden gedaan. Het systeem met al zijn hindernissen staat er nog steeds. (tekst gaat verder onder de foto)
Wethouder Christiaan Peetoom (VVD, Sport) is de drijvende kracht achter de grootschalige nieuwbouw van Sportcomplex Hoornse Vaart. (foto: Streekstad Centraal)
Een pijnlijk voorbeeld van een belofte die de veranderende politieke wind niet overleefde, is het schoolzwemmen. BAS (die wél in de eerste, maar haar stempel verloor in de tweede fase) beloofde dat álle kinderen weer via school zwemles zouden krijgen. In werkelijkheid is dit afgezwakt tot een vergoeding via de AlkmaarPas, uitsluitend voor gezinnen met een laag inkomen. Een wezenlijk verschil tussen een universele voorziening en een armoedemaatregel.
De afgelopen vier jaar laten zien hoe een tussentijdse coalitiebreuk de uitvoering van verkiezingsbeloften compliceert. Partijen uit de eerste coalitie konden hun visie niet afmaken, en de tweede coalitie koos voor het bewaren van de lieve vrede en financiële voorzichtigheid.
Is de zorg in Alkmaar mislukt? Zeker niet. De voorzieningen zijn toegankelijker geworden, buurtcentra blijven open en senioren hebben een duidelijkere stem gekregen. Maar wie hoopte op een grote stelselwijziging in de Alkmaarse zorg, kwam bedrogen uit. Wie in een verdeelde raad na een bestuurscrisis iedereen tevreden wil houden, kiest voor ‘zacht bestuur’. En zacht bestuur maakt zelden scherpe keuzes.
Het moet eens klaar zijn met het gebots tegen de brug over de N242 bij Heerhugowaard. Daarover zijn ze het bij de provincie Noord-Holland wel eens. Maar het is nog niet zeker wát de toekomst van de brug wordt. “Als we dat doen, moet het spoor worden opgehoogd.”
Het is nogal een kluwen, blijkt uit navraag van NH, mediapartner van Streekstad Centraal. Er kruisen hier verschillende vormen van infrastructuur – auto’s, spoor, fietspaden – en aan al die infrastructuur valt wel wat te verbeteren. De provincie wil het natuurlijk het liefst in een keer goed doen.
Want duidelijk is dat halve maatregelen niet werken. Vrachtwagens scherper waarschuwen dat er een brug hun pad kruist die wel eens te laag zou kunnen zijn – het klinkt als een goed idee, maar de praktijk is weerbarstig. (tekst gaat door onder de foto)
Hoogteportalen als waarschuwing. (foto: Streekstad Centraal)
Het aantal aanrijdingen is wél afgenomen, nuanceert de provincie. Maar er moet eigenlijk iets wezenlijkers veranderen. Een nieuwe brug, een lagere weg, verlegging van verkeersstromen – daar liggen kansen. “Een-op-een vervangen is één mogelijkheid”, licht een projectleider van de provincie toe aan NH. “Maar dan verandert er niets aan de huidige situatie.”
De brug uit 1939 zou anders pas vervangen worden in 2039, als het kunstwerk honderd wordt. Maar de provincie kijkt dus samen met ProRail en Dijk en Waard nadrukkelijk naar andere opties. Zoals een nieuwe brug op dezelfde plek, maar dan met een verbrede N242 daaronder. “Die weg komt dan verdiept te liggen onder het spoor en wordt dan twee keer tweebaans”, zegt de provincie daarover.
Er zou dan ook opnieuw gekeken moeten worden naar de fietsoversteek. De provincie spreekt van een ‘wirwar van fietspaden’, waar een einde aan moet worden gemaakt. “Dat zou ook betekenen dat we de Ashok Bhalotra-brug gaan verplaatsen. Die fietsbrug is makkelijk demonteerbaar en ergens anders neer te zetten”, aldus de projectleider. (tekst gaat door onder de foto)
De ‘wirwar’, straks met bredere N242? (foto: Streekstad Centraal)
Een derde optie is nog ingrijpender, want daar moet het spoor voor verplaatsen. Ook de Bolbrug, de naastgelegen spoorhefbrug over de ringvaart, gaat dan mee in de plannen. “Die brug willen we verhogen, wat betekent dat er over een grote lengte het spoor moet worden opgehoogd. Het idee daarbij is dat we het spoor en beide overbruggingen iets zuidelijker gaan aanleggen. Dit doen we dan naast het huidige traject, zodat het treinverkeer blijft rijden tot de nieuwe verbinding klaar is.”
![[Beloftechecker] 2022 beloften voor zorg in Alkmaar: geen mislukking, maar ook geen doorbraak](https://hub.streekstadcentraal.nl/wp-content/uploads/2025/11/20251120_ALK_Gemeenteraad_Alkmaar-scaled.jpg)
