De vraag naar betaalbare en snel beschikbare woningen blijft groeien. De woningmarkt staat hiermee aardig onder druk, want tegelijkertijd worden er allerlei eisen gesteld aan de bouw van deze woningen. Zo moet het duurzamer en wil men efficiënter omgaan met kosten, terwijl de woningen wel snel opgeleverd moeten wonen. Door al deze eisen en die van gemeentes en de overheid, zitten veel projectontwikkelaars en aannemers in een vreemde spagaat. Toch is er een oplossing die allerlei vraagstukken kan beantwoorden: prefab bouwen. Vroeger werd prefab vooral geassocieerd met eenvoudige noodwoningen; tegenwoordig is het een moderne en veelzijdige bouwmethode waarmee complete gezinswoningen, studentenwoningen en levensloopbestendige huizen worden gerealiseerd.
Wat is prefab bouwen eigenlijk?
Prefab is een afkorting voor ‘prefabricated’ en dat houdt in dat in dit geval grote delen van de woning al vooraf in een fabriek worden geproduceerd. Vervolgens worden deze delen naar de bouwlocatie vervoerd. Je kan het zien als een soort bouwpakket bestaande uit complete wanden, daken of zelfs volledig afgewerkte woonmodules. Op locatie hoeven deze onderdelen alleen nog gemonteerd te worden, zodat het daarna opgeleverd kan worden als woning. Doordat veel werkzaamheden al in de fabriek plaatsvinden, bijvoorbeeld bij de Geldersche Woningbouw, is het bouwproces minder afhankelijk van weersomstandigheden en kan er veel nauwkeuriger gewerkt worden. Dat levert tijdswinst op, maar vaak ook minder bouwafval en lagere faalkosten. Bovendien weten opdrachtgevers vooraf beter waar ze financieel aan toe zijn, omdat een groot deel van het proces al vastligt.
Sneller woningen realiseren
Een van de grootste voordelen van prefab bouwen is de snelheid. Omdat de productie en de voorbereidingen op de bouwplaats gelijktijdig kunnen plaatsvinden, wordt de totale bouwtijd flink verkort. Aangezien alle gemeentes kampen met woningtekorten biedt dat veel mogelijkheden. Prefab woningen kunnen bijvoorbeeld bijdragen aan de doorstroming op de woningmarkt. Ouderen die kleiner willen wonen bijvoorbeeld, maar wel comfortabel en zelfstandig willen blijven leven, kunnen sneller beschikken over een compacte en energiezuinige woning. Daardoor komen grotere gezinswoningen weer vrij voor nieuwe bewoners. Voor studentenhuisvesting biedt prefab ook uitkomst. Studentenwoningen moeten vaak snel gerealiseerd worden en tegelijkertijd betaalbaar blijven. Met prefab bouwsystemen kunnen complete wooncomplexen in relatief korte tijd worden geplaatst, zonder langdurige bouwprojecten midden in een stad. Daarnaast kiezen steeds meer particulieren voor prefab bij het bouwen van hun eigen droomhuis. Er is veel mogelijk, zoals strakke villa’s, landelijke woningen en moderne gezellige bungalows: er is veel vrijheid in ontwerp, indeling en afwerking.
Vergunning aanvragen
Een veelgestelde vraag is of je voor prefab bouwen een vergunning nodig hebt. In de meeste gevallen is het antwoord simpel: ja. Een prefab woning wordt namelijk gezien als een reguliere woning en moet voldoen aan dezelfde regels als traditionele nieuwbouw, zoals eisen rondom veiligheid, duurzaamheid en het bestemmingsplan van de gemeente. Toch kunnen er uitzonderingen zijn. Kleine prefab bijgebouwen of mantelzorgwoningen kunnen in sommige situaties vergunningsvrij geplaatst worden, afhankelijk van de afmetingen en de locatie op het perceel. De regels verschillen per gemeente, waardoor het verstandig is om vooraf goed te informeren wat in jouw situatie mogelijk is.
Een moderne manier van bouwen
Prefab bouwen past goed bij deze tijd. Het combineert snelheid met duurzaamheid en biedt oplossingen voor uiteenlopende woonvragen voor ouderen, studenten, starters en gezinnen. Prefab is daarom een volwaardige bouwmethode die een belangrijke rol kan spelen in de toekomst van wonen.
De gedetineerde die eind februari een medewerkster van Penitentiaire Inrichting (PI) Zuyderbos in Heerhugowaard urenlang gijzelde en ernstig verwondde, blijkt eerder te zijn veroordeeld voor twee moorden. Dat kwam maandag naar voren tijdens een eerste voorbereidende zitting in de rechtbank in Haarlem, die werd bijgewoond door NH Nieuws, mediapartner van Streekstad Centraal.
De rechtbank in Haarlem behandelde maandag voor het eerst de gijzeling op 28 februari, die plaatsvond in de gevangenis aan de Copernicusstraat in Heerhugowaard. Daarbij werd volgens politie en justitie een medewerkster door een gedetineerde gestoken en vervolgens gegijzeld. De vrouw was na haar bevrijding aanspreekbaar maar werd zwaargewond naar het ziekenhuis gebracht.
Voor haar bevrijding was de grootschalige inzet nodig van hulpdiensten, waaronder speciale politie-eenheden en onderhandelaars. Na enkele uren wist een arrestatieteam de gijzeling te beëindigen en werd de verdachte aangehouden.
Het mobiel medisch team moest per helikopter uit Amsterdam worden opgeroepen voor de zwaargewonde gevangenbewaarster. (foto: RVP Media)
Tijdens de zitting was de verdachte aanwezig via een videoverbinding vanuit de PI Vught, waar hij inmiddels verblijft. Familieleden van het slachtoffer waren wel in de rechtbank aanwezig, net als een verslaggever van NH Nieuws. Volgens slachtofferhulp heeft de gijzeling een grote impact gehad op de betrokken medewerkster.
Hugo T.W. is geen onbekende voor justitie. Onderzoek door NH Nieuws wijst uit dat hij in 2022 door de rechtbank in Roermond werd veroordeeld tot twintig jaar gevangenisstraf en tbs met dwangverpleging voor de moord op de 26-jarige Laura Schreurs uit het Limburgse Blerick.
Voor dat eerste misdrijf kreeg hij destijds in Engeland al een levenslange gevangenisstraf opgelegd. Hij werd in 2014 uitgeleverd aan zijn geboorteland en kwam daar vervroegd op vrije voeten.
Tijdens de zitting ontkende Hugo T.W. maandag dat hij van plan was de medewerkster in Heerhugowaard te doden. Via een tolk verklaarde hij: “Twee uur lang ben ik met haar geweest, omdat ik met haar wilde praten. Ik wilde mijn reputatie schoonmaken vanwege dingen waar ik niks mee te maken heb. Ik wilde haar niet doodmaken.”
Die verklaring lijkt opvallend veel op zijn verklaringen over het doden van Laura Scheurs. Ook in Limburg verklaarde de Portugees: “Ik wilde bij haar zijn en haar vertellen dat ik me alleen voelde. Ik zweer het: ik wilde alleen met haar praten.”
Over de aanleiding van de gijzeling en de gebeurtenissen in de cel wordt nog nader onderzoek gedaan.
De rechtbank behandelde maandag alleen procedurele zaken. Een inhoudelijke behandeling van de strafzaak heeft nog niet plaatsgevonden. De volgende zitting staat gepland voor augustus.
Terwijl bezoekers genieten van de draaimolen, de zweefmolen en de muziek op het terrein van FG Live, valt één ding direct op: alles is aangepast zodat ook mensen met een beperking zorgeloos kunnen meedoen. Wat vijftig jaar geleden begon als een aangepaste kermis op het terrein van Reigersdaal, is inmiddels uitgegroeid tot een tweedaags Zomerfestival. “Een plek waar iedereen helemaal zichzelf kan zijn.”
“De kermis is er voor iedereen. Dus mensen van ieder niveau beperking”, vertelt Ellen van Esdégé-Reigersdaal. “We hebben aan alles gedacht. Als je bijvoorbeeld naar de draai- of zweefmolen kijkt zie je dat daar extra ruime plekken zijn zodat ook mensen in een rolstoel mee kunnen. We hebben de muziek wat zachter staan zodat de mate van prikkels veel lager is.”
Dat het evenement dit jaar een bijzonder jubileum viert, ontdekte Ellen zelf pas kortgeleden. “Het is dit jaar vijftig jaar geleden dat de eerste kermis werd georganiseerd. Klaas regelt altijd de attracties voor ons en die vertelde dat laatst. Ik werk hier nog niet zo heel erg lang, dus ik heb dat opgezocht. En inderdaad, het klopte. Dus we pakken lekker groots uit vandaag.”
Dat blijkt ook uit de bezoekersaantallen. Op de eerste festivaldag was het meteen lekker druk. “Gisteren waren er al ruim vierhonderd bezoekers geteld, al denken we zelf dat het er nog wel meer zijn geweest. En vandaag moet er nog bij komen. Dus het gaat ontzettend lekker.” (tekst gaat door onder de foto)
Zaterdag was het Zomerfestival weer goed bezocht. “Vorig jaar hadden we rond de 800 bezoekers, het zou mooi zijn als we daar dit jaar flink boven zitten.” (foto: Dewi Koomen/Esdégé-Reigersdaal)
Hoewel het evenement speciaal is opgezet voor mensen met een beperking, is iedereen welkom. “We proberen altijd dat andere bedrijven en activiteiten inclusiever worden, dus daarom willen we dat zelf ook doen”, vertelt Ellen. “Iedereen is welkom en er is voor iedereen iets te doen.” Volgens haar is het festival meer dan alleen een gezellige dag. Het laat zien wat mogelijk is wanneer activiteiten worden aangepast aan de behoeften van bezoekers.
Om het festival verder te laten groeien kijkt Reigersdaal nadrukkelijk naar samenwerking. “We kunnen dit allemaal regelen door onder andere subsidie van de gemeente Dijk en Waard, maar verder zouden we heel graag meer willen samenwerken met andere zorgorganisaties. Zo kunnen we alleen nog maar groter worden en meer mensen verblijden.”
Bijzonder is dat cliënten zelf actief betrokken zijn bij de organisatie van het festival. Via de cliëntenraad denken zij mee over de invulling van de dag. “We hebben een cliëntenraad en die helpen ook echt mee met het verbeteren van de kermis. Zoals de foodtrucks bijvoorbeeld. Zij zeggen dan wat er moet komen of wat leuk is en dan gaan wij ermee aan de slag.” (tekst gaat door onder de foto)
Voor veel bezoekers is het Zomerfestival meer dan een dagje uit: een plek waar zij volledig zichzelf kunnen zijn. (foto: Dewi Koomen/Esdégé-Reigersdaal)
Ellen wijst lachend naar de oliebollenkraam op het terrein. “Die oliebollenkraam is bijvoorbeeld niet iets waar ik meteen aan zou denken. Maar volgens de raad is hij echt onmisbaar. Dus bij elk evenement dat we organiseren is er wel een oliebollenkraam terug te vinden.”
“Een van de bijzondere dingen die we aanbieden vandaag is een schommel voor rolstoelen”, vertelt Ellen. “Gisteren sprak ik een vrouw die met haar rolstoel gebruik maakte van de schommel en dat vond ze zo fantastisch. Ze had al bijna dertig jaar niet meer geschommeld. Dat zijn wel de verhalen waardoor je weet dat dit ontzettend belangrijk is.”
Ook de vrijwilliger bij de attractie ziet hoeveel impact zo’n voorziening kan hebben. “Ze rollen met de rolstoel de bak in, de rolstoel wordt op de rem gezet en eventueel, als de remmen het niet goed genoeg doen, maak ik ze vast met een lint. Daarna kunnen ze gewoon genieten”, legt hij uit. “Ik had het zelf ook nog niet eerder gezien, maar als je het mij vraagt moeten ze zo’n schommel in iedere speeltuin zetten.” (tekst gaat door onder de foto)
Er was aan iedereen gedacht tijdens het Zomerfestival. “De draaimolens draaien langzamer en je wordt niet geduwd zoals bij een standaard kermis.” (foto: Dewi Koomen/Esdégé-Reigersdaal)
Naast de attracties is er ook aandacht voor bezoekers die juist behoefte hebben aan rust. In een prikkelarme ruimte klinkt zachte pianomuziek terwijl bezoekers kunnen genieten van een massage. “Voor sommige bezoekers zijn heel weinig prikkels al voldoende om ze te laten genieten”, vertelt Ellen. “Wat we buiten allemaal hebben met muziek en beweging is niet voor iedereen geschikt. Daarom hebben we ook plekken waar ze lekker tot rust kunnen komen.”
Volgens haar voorziet de ruimte in een behoefte die vaak over het hoofd wordt gezien. “In een verzorgingstehuis krijgen mensen hulp met aankleden, douchen, eten en noem maar op. Maar de echte aanraking missen ze. Ze hebben echte ‘huidhonger’, zoals dat genoemd wordt. Dus dit soort momenten zijn ontzettend nodig en heel erg fijn voor deze doelgroep.”
In dezelfde ruimte zit Ineke samen met haar zoon Max. De 28-jarige Max heeft een verstandelijke beperking en autisme en leeft zichtbaar op wanneer hij achter de piano plaatsneemt. “Hij is supercreatief en piano spelen is echt zijn ziel en zijn leven”, vertelt zijn moeder. (tekst gaat door onder de foto)
Max leeft helemaal op bij het hoekje met de piano. “Echt helemaal zijn ding.” (foto: aangeleverd)
Voor het festival reisden zij speciaal vanuit Haarlem naar Heerhugowaard. Vorig jaar bezochten ze het festival voor het eerst. “Dat was zo’n succes dat we dit jaar ook zeker weer moesten komen. Max keek er helemaal naar uit.”
Volgens Ineke zit de waarde van het festival niet alleen in de activiteiten. “Dit is gewoon zo’n fijne plek voor Max om te zijn. Hij kan hier echt zichzelf zijn zonder dat mensen hem raar aankijken of dat ik hem de hele tijd in de gaten moet houden.”
Dat gevoel van herkenning zag ze vrijwel direct toen ze aankwamen. “Max is autistisch en onthoudt heel veel dingen. Hij herkende de masseuse van vorig jaar nog en werd meteen helemaal enthousiast. Het is zo leuk om te zien hoe de mensen hier met hem omgaan. Hij voelt zich helemaal op zijn gemak en geniet zo erg.” (tekst gaat door onder de foto)
De vrijwilligers nemen graag alle tijd voor de bezoekers van het Zomerfestival. (foto: Dewi Koomen/Esdégé-Reigersdaal)
Van alle herinneringen die Max verzamelt, maakt zijn moeder filmpjes. “Alles wat hij doet film ik en dan kan hij dat later terugkijken op zijn telefoon. Dan geniet hij er nog maanden van. Zo waardevol is deze dag. Niet alleen op het moment zelf, maar ook erg lang daarna is het heel veel waard.”
Volgens Ineke laat het festival zien hoe groot de behoefte aan dit soort activiteiten is. “Als je naar mijn dochter kijkt, die kan naar festivals, naar het strand, de stad in, noem maar op. Maar voor Max is dat allemaal niet zo eenvoudig. Daarom is zoiets als dit ontzettend belangrijk. Zo hebben ze ook iets om naar uit te kijken.”
Wanneer ze om zich heen kijkt ziet ze overal hetzelfde beeld. “Als je zo om je heen kijkt zie je dat iedereen echt zo aan het genieten is van alles. Alles is zo goed geregeld en toegankelijk, waardoor het echt heel goed is om lekker zo op pad te kunnen.” (tekst gaat door onder de foto)
Net als bij iedere andere kermis waren er ook botsauto’s. Deze reden speciaal voor de bezoekers net wat langzamer en de muziek stond een tikkeltje zachter. (foto: Dewi Koomen/Esdégé-Reigersdaal)
De wens om verder te groeien leeft niet alleen bij bezoekers en medewerkers. Ook Katja, voorzitter van de raad van bestuur van Esdégé-Reigersdaal, ziet hoeveel behoefte er is aan dit soort evenementen. “Ik ben eigenlijk niet aan het werk, maar ik heb gisteren zo genoten dat ik van mezelf vandaag ook een kijkje moest komen nemen”, vertelt ze lachend terwijl ze over het terrein loopt.
Volgens Katja laat het festival precies zien waarom inclusieve evenementen zo belangrijk zijn. “Iedereen geniet op zijn eigen manier en alles is goed hier. Dat is prachtig om te zien.” Juist daarom hoopt de organisatie dat het festival de komende jaren verder kan groeien. “We zijn ontzettend blij met wat we nu weer hebben neergezet, maar voor de toekomst hopen we dat er nog meer mogelijk is. Dat het nog groter wordt, dat we samenwerken met andere organisaties en dat we echt nog meer groeien.”
Daarmee sluit ze aan bij wat bezoekers als Ineke eerder op de dag al vertelden. Voor veel mensen met een beperking zijn dit soort uitjes nog altijd schaars. “Het is gewoon erg belangrijk dat we dit soort dingen blijven doen, want iedereen moet leuke dingen kunnen doen in zijn of haar vrije tijd. En dan is dit natuurlijk een hele mooie manier. Wie weet staat hier over een paar jaar wel het hele grasveld van het Strand van Luna vol.” (hoofdfoto: Dewi Koomen/Esdégé-Reigersdaal)
Wat als gezondheid niet alleen draait om medicijnen, behandelingen en gesprekken? Volgens Jolien Posthumus, die deze week in Heerhugowaard sprak over kunst en mentale gezondheid, kan kunst soms meer betekenen dan mensen denken. “Kunst is geen luxe, kunst is een hulpbron voor gezondheid, verbinding en betekenis.”
Een kring van stoelen. Op schoot een boekje vol liedteksten. Voorzichtig wordt het eerste nummer ingezet. Binnen enkele minuten zingt bijna iedereen mee. Of: minutenlang kijken naar hetzelfde schilderij. Zonder haast. Zonder afleiding. Alleen kijken. In een andere ruimte beweegt een groep mensen op muziek. Vanuit een stoel, met kleine bewegingen. Een arm naar voren. Terug naar het midden. Een been opzij.
Het zijn drie workshops tijdens de inspiratieochtend van COOL Kunst en Cultuur in het kader van de Week van de Mentale Gezondheid. Maar achter iedere activiteit schuilt dezelfde gedachte: kunst en cultuur kunnen meer betekenen voor gezondheid en welzijn dan veel mensen denken.
Het is precies de boodschap die COOL Sociaal wil uitdragen. Niet alleen aan inwoners, maar juist ook aan zorg- en welzijnsprofessionals. “Wij willen zorgprofessionals laten zien wat allemaal mogelijk is en wat wij hier aanbieden”, vertelt coördinator Ingrid Smit aan Streekstad Centraal. (tekst gaat door onder de foto)
Jolien Posthumus vertelde tijdens haar lezing over het belang van kunst en cultuur als onderdeel van de zorg. (foto: Streekstad Centraal)
“Wij vinden het belangrijk dat ook de mensen die ons nu nog niet vinden, of het misschien spannend vinden om hier te komen, weten wat er mogelijk is. Er zijn nog veel mensen die ons niet weten te vinden of niet weten dat wij activiteiten aanbieden die juist heel goed bij hen kunnen passen.”
Volgens Smit draait de ochtend vooral om kennismaken. Met elkaar, maar ook met de mogelijkheden die kunst en cultuur bieden binnen zorg en welzijn. “Als iemand straks denkt: dit zou eigenlijk heel goed passen bij die cliënt, dan hebben we bereikt wat we willen.” Juist daarom combineert COOL de lezing met workshops waarin de deelnemers zelf ervaren wat kunst en cultuur kunnen doen.
Tijdens haar lezing neemt Posthumus de aanwezigen mee in de manier waarop kunst mensen kan helpen, juist op momenten waarop traditionele zorg niet altijd een antwoord heeft. “Er is soms een moment waarop artsen zeggen: ik weet het niet meer. De geneeskunst helpt misschien niet verder, maar misschien kan iets anders nog wel iets wakker maken.” (tekst gaat door onder de foto)
Bij de Mee-Zing-Kring krijgen de deelnemers een voorproefje van hoe een zingsessie gaat. “Mensen herinneren zich veel liedjes van vroeger, dus we schudden ze gewoon even op een gezellige manier wakker.” (foto: Streekstad Centraal)
Volgens haar wordt steeds duidelijker dat kunst en cultuur meer zijn dan een leuke hobby. Of iemand nu zelf creatief bezig is of geniet van een voorstelling, muziek of beeldende kunst maakt daarbij weinig verschil. “Er is geen hiërarchie. Zelf iets maken kan veel betekenen, maar aanwezig zijn bij kunst en cultuur ook.”
De kracht van kunst zit dan niet alleen in ontspanning of plezier. Kunst en cultuur helpen mensen ook om nieuwe ervaringen op te doen en anders naar zichzelf en hun omgeving te kijken. Een belangrijk begrip daarin is ‘neuroplasticiteit’: het vermogen van het brein om zich gedurende het hele leven te blijven ontwikkelen.
Tijdens haar lezing vergelijkt Posthumus het brein met een bos. “Veel mensen lopen steeds hetzelfde pad. Nieuwe ervaringen maken nieuwe gedachten, gevoelens en perspectieven mogelijk. Kunst en cultuur helpen om nieuwe paadjes aan te leggen.” Zelfs kleine momenten kunnen daarin al verschil maken. “Microdosing noemen we dat. Iedere dag een klein beetje kunst of cultuur heeft al ontzettend veel impact.” (tekst gaat door onder de foto)
Tijdens de workshop Beleef Kunst – Mindful Ervaren leren deelnemers op een andere manier naar een schilderij te kijken. (foto: Streekstad Centraal)
Volgens Posthumus kan kunst mensen bovendien helpen om uit het hoofd te komen. Wanneer iemand zich volledig richt op muziek, beweging of een creatieve activiteit ontstaat er ruimte voor andere ervaringen. “Het brein kan maar één ding tegelijk. Als je iemand contact laat maken met zijn zintuigen of zijn lichaam, dan kan het piekeren naar de achtergrond verdwijnen.”
Dat effect ziet zij ook terug in de praktijk. Muziek en liedjes van vroeger kunnen veel losmaken bij mensen. “Iemand met dementie kan echt smelten bij het horen van muziek. Als dat geen zorg is, weet ik het ook niet meer.”
Na de lezing gaan de deelnemers zelf aan de slag tijdens verschillende workshops. Juist dat ervaren maakt indruk. “Ik wist er wel vanaf wat hier allemaal georganiseerd werd, maar om het zelf zo mee te maken is echt een mooie manier om je erin te verdiepen”, vertelt een deelnemer. (tekst gaat door onder de foto)
‘Dans wat je kan’ laat iedereen in beweging komen, zelfs vanuit de stoel. (foto: Streekstad Centraal)
Een ander ziet vooral bevestiging van wat hij al jaren in de praktijk ervaart. “De lezing en de workshops onderbouwen wetenschappelijk wat ik al jaren doe met mijn theaterlessen. Dus dat is mooi meegenomen.”
Verder wordt de ochtend vooral erg positief ontvangen. “Ik merk echt dat ik erg vrolijk word van deze cursus. Je lacht, maakt connecties en je bent lekker bezig. Als dat ook voor cliënten zo werkt, dan is dat helemaal fantastisch.”
De reacties zijn precies waar COOL op hoopt. De belangstelling groeit en steeds meer organisaties weten de verbinding tussen zorg en cultuur te vinden. “We zijn nu twee jaar bezig met COOL Sociaal en we zien echt dat het groeit”, zegt Smit. “Als ik kijk naar waar we eerst stonden en waar we nu staan, dan hebben we grote stappen gemaakt. Daarom ben ik ook heel blij met de opkomst vandaag.”
Het probleem van het overvolle stroomnet in Noord-Holland is in een jaar tijd fors groter geworden. Waar netbeheerders TenneT en Liander vorig jaar nog aangaven dat huishoudens en kleine ondernemers nauwelijks hinder ondervonden van de netcongestie, dreigen de gevolgen nu ook woningbouw, scholen, kleine bedrijven en maatschappelijke voorzieningen te raken.
Bovendien waarschuwen overheden en netbeheerders voor een toenemende kans op grootschalige stroomstoringen. Dat valt te lezen in een bericht van het Alkmaarse college van burgemeester en wethouders aan de gemeenteraad.
Vorig jaar lag de nadruk vooral op de problemen rond het terugleveren van stroom door grote zonne- en windparken. TenneT maakte in maart 2025 bekend dat het hoogspanningsnet ten noorden van het Noordzeekanaal zijn maximale capaciteit voor teruglevering had bereikt. Nieuwe grote producenten kwamen daardoor op een wachtlijst terecht. (tekst gaat verder onder de foto)
De capaciteit van het verdeelstation in Oterleek wordt momenteel al flink vergroot. (foto: Bing Maps)
Tegelijkertijd benadrukten TenneT en Liander dat huishoudens en kleine ondernemers geen beperkingen ondervonden en dat er geen sprake was van een vol stroomnet voor kleine aansluitingen in een hele regio of provincie.
De verwachting was toen nog dat de situatie vanaf 2027 aanzienlijk zou verbeteren. Door de aanleg van een nieuw hoogspanningsstation in Beverwijk en de uitbreiding van de verbinding tussen Beverwijk, Oterleek en Velsen zou voldoende ruimte ontstaan om de bestaande wachtlijst weg te werken en nieuwe aanvragen toe te laten. (tekst gaat verder onder de foto)
Nieuwe hoogspanningsleidingen komen deels onder de grond en deels boven de grond. (foto: Tennet)
In november vorig jaar liet Liander bovendien aan Streekstad Centraal weten dat woningbouwprojecten in de meeste gevallen nog konden worden aangesloten, al werd daarbij wel gewaarschuwd dat geen capaciteit meer werd gereserveerd voor toekomstige ontwikkelingen, zoals de woonwijk Zandzoom in Heiloo waarover al jarenlang wordt gesproken. Beschikbare ruimte ging volgens de netbeheerder naar projecten die het eerst werden gerealiseerd.
De nieuwste prognoses laten echter een veel somberder beeld zien. Inmiddels geldt de hele provincie Noord-Holland als congestiegebied. Dat betekent dat nieuwe of zwaardere stroomaansluitingen niet meer vanzelfsprekend zijn en dat wachttijden verder oplopen. (tekst gaat verder onder de video uit 2022)
Vanaf 1 juli 2026 verandert de situatie ingrijpend. Waar tot nu toe vooral grootverbruikers op wachtlijsten terechtkwamen, geldt dat vanaf die datum ook voor alle nieuwe kleinverbruikaansluitingen. Het gaat daarbij onder meer om woningen, scholen, kantoren en mkb-bedrijven. Tegelijkertijd vervalt de eerder gereserveerde capaciteit voor woningbouw. Alle beschikbare ruimte wordt voortaan landelijk verdeeld volgens maatschappelijke prioriteiten.
Dat systeem geeft voorrang aan partijen die helpen de netcongestie te verminderen, aan organisaties die belangrijk zijn voor de veiligheid en daarna pas aan zaken van algemeen belang zoals woningbouw en scholen. Voor reguliere bedrijven, winkels en sportaccommodaties is er op dit moment nauwelijks uitzicht op extra capaciteit. (tekst gaat verder onder de video uit 2025)
Ook de wachtlijsten groeien verder. Bij de onderstations die Alkmaar en omgeving van stroom voorzien staan inmiddels meer dan 250 aanvragen voor transportcapaciteit geregistreerd.
Volgens de nieuwste berekeningen kan de situatie vanaf 1 januari 2027 verder verslechteren. Dan zou er vrijwel geen vrije capaciteit meer beschikbaar zijn en reserveren netbeheerders alleen nog ruimte voor noodgevallen. Projecten die al eerder capaciteit toegewezen kregen, behouden die wel. Nieuwe plannen kunnen echter vastlopen.
Een nieuw en opvallend aandachtspunt is de waarschuwing voor grootschalige stroomstoringen. Omdat het net zijn grenzen bereikt, verwachten overheden en netbeheerders dat bestaande aansluitingen intensiever zullen worden gebruikt. Dat vergroot de kans op overbelasting. (tekst gaat verder onder de foto)
Alkmaar waarschuwt dat rekening moet worden gehouden dat de stroom in de toekomst vaker uitvalt. (foto: Liander)
Volgens Alkmaar kan dit zonder aanvullende maatregelen leiden tot meer storingen en zelfs langdurige stroomuitval. In het slechtste geval zouden tot 200.000 huishoudens tegelijkertijd vier tot zes uur zonder stroom kunnen komen te zitten. In extreme situaties wordt zelfs rekening gehouden met uitval die tot 24 uur duurt.
De aansluiting op het elektriciteitsnet is een van de vele problemen waarmee nieuwbouwprojecten in de regio te kampen hebben. (foto: NH Media)
Ook worden op lokaal niveau honderden nieuwe elektriciteitshuisjes en extra kabelverbindingen voorbereid. Toch verwachten betrokken partijen dat de structurele oplossing nog jaren op zich laat wachten. Voor het regionale net rond Alkmaar wordt uitgegaan van een situatie waarin de benodigde uitbreidingen pas rond 2038 volledig zijn gerealiseerd.
Alkmaar houdt dan ook rekening met met een verdere verslechtering van de situatie in de komende jaren, ondanks alle investeringen en genomen maatregelen. Volgens het gemeentebestuur ligt de grootste impact van de netcongestie waarschijnlijk nog voor ons.
Waar jarenlang juridische procedures, bezwaren en verhitte discussies de toon zetten, moet straks juist rust centraal staan. Op 19 juni opent Proeverij Egmont het achterterras opnieuw, maar wel onder een nieuwe naam en met een nieuwe insteek: de Fluistertuin.
Voor exploitant Arjan Brammer betekent het besluit meer dan alleen extra terrasruimte. Het markeert voorlopig het einde van een slepend conflict dat het Slotkwartier jarenlang verdeelde en waarin ondernemers, omwonenden, gemeente en juristen elkaar meermaals troffen.
Volgens een bericht van Proeverij Egmont blijft de terrasvergunning voor het achterterras in stand na een oordeel van de onafhankelijke bezwaarcommissie. Daarbij zijn aanvullende voorwaarden gesteld om de leefbaarheid voor omwonenden te waarborgen. De gemeente ziet toe op de naleving daarvan. (tekst gaat verder onder de foto)
Vorige zomer leidde lawaai van bezoekers van Proeverij Egmont tot sluiting van het terras, op last van de rechter. (foto: Streekstad Centraal)
Het terras moet straks om 22:00 uur dicht, net als de proeverij. Ook is het terras een maximum gesteld van 70 plekken.
De terrasdiscussie houdt Egmond aan den Hoef al geruime tijd bezig. Omwonenden trokken meerdere keren aan de bel vanwege geluidsoverlast en vreesden dat hun woonomgeving steeds verder onder druk zou komen te staan. Tijdens een hoorzitting van de bezwaarcommissie liepen de emoties hoog op. Omwonenden spraken toen van een ongelijke behandeling door de gemeente en uitten stevige kritiek op het vergunningenbeleid.
Ook bij eerdere rechtszaken en procedures stonden bewoners en exploitant lijnrecht tegenover elkaar. Streekstad Centraal was aanwezig bij zowel de rechtszaak als de hoorzitting waarin de bezwaren werden behandeld. (tekst gaat verder onder de foto)
In april stonden de partijen nog tegenover elkaar bij de Alkmaarse rechtbank. (foto: Streekstad Centraal)
Dat maakt de toon van het nieuwste persbericht opvallend anders. Daarin wordt nadrukkelijk gesproken over overleg, begrip en samenwerking.
De nieuwe naam is niet toevallig gekozen. Volgens Proeverij Egmont is het concept van de Fluistertuin ontstaan na gesprekken tussen de exploitant, vertegenwoordigers van Brouwerij Egmond, omwonenden en andere betrokkenen.
Het idee moet aansluiten bij de rustige omgeving van de hoeve en het Slotkwartier. Rust, ontmoeting en respect voor de omgeving staan volgens de initiatiefnemers centraal. Bezoekers worden gevraagd rekening te houden met de buurt en bij te dragen aan een ontspannen sfeer. (tekst gaat verder onder de foto)
De nieuwe Fluistertuin moet aansluiten bij het rustige karakter van het Slotkwartier, zodat het niet ten koste gaat van het woongenot van omwonenden. (foto: Streekstad Centraal)
Brammer spreekt in het persbericht zijn waardering uit voor de gevoerde gesprekken. “Een terras kun je vergund krijgen, maar een goede verstandhouding met je buren moet je iedere dag opnieuw verdienen. Wij zijn de omwonenden dankbaar voor hun betrokkenheid en kijken ernaar uit om samen te laten zien dat gastvrijheid en leefbaarheid uitstekend samen kunnen gaan.”
Of de heropening ook daadwerkelijk het einde betekent van de jarenlange controverse, moet de praktijk uitwijzen.
Tijdens eerdere procedures lieten verschillende omwonenden nog weten weinig vertrouwen te hebben in nieuwe afspraken. Zij stelden dat eerdere toezeggingen onvoldoende werden nagekomen en spraken hun frustratie uit over de gang van zaken rond vergunningen en handhaving. (tekst gaat verder onder de foto)
Aan de voorkant van Proeverij Egmont mocht het terras enkele weken geleden alweer geopend worden. (foto: Streekstad Centraal)
Streekstad Centraal heeft de betrokken omwonenden om een reactie gevraagd op de aangekondigde heropening van het achterterras. Op het moment van publicatie was daarop nog geen reactie ontvangen. Ook de gemeente Bergen was niet bereikbaar voor een toelichting.
Met de opening van de Fluistertuin op 19 juni begint in ieder geval een nieuwe fase in een dossier dat de gemoederen in Egmond aan den Hoef jarenlang bezighield.
De vraag die boven het Slotkwartier blijft hangen is niet langer of het terras open mag, maar of de nieuwe afspraken voldoende zijn om ondernemersbelang en woongenot rond de museumhoeve daadwerkelijk met elkaar te verenigen. Ook moet de komende tijd blijken of het genoeg is om de bezwaarmakers te laten afzien van een nieuwe stap naar de bestuursrechter.
Bij een inbraak in De Rijp zijn meerdere historische tattoomachines gestolen die toebehoorden aan de familie van de overleden tattoo-pionier Tattoo Peter. De gestolen machines, waarvan sommige dateren uit het begin van de jaren zestig, maakten deel uit van een privécollectie die bedoeld was voor een toekomstig museum over de geschiedenis van de Nederlandse tattoocultuur.
De inbraak vond plaats in de nacht van dinsdag op woensdag in een studio van Eddy Wertwijn, zoon van Tattoo Peter. Toen hij de volgende ochtend arriveerde, trof hij een vernield raam en glasscherven op de vloer aan. Volgens Wertwijn was uitsluitend een vitrinekast met de oude tatoeagemachines verdwenen.
Op beelden van bewakingscamera’s is volgens hem te zien hoe twee personen met bivakmutsen na de inbraak in een auto stappen.
De diefstal heeft grote indruk gemaakt. Op beelden van NH, mediapartner van Streekstad Centraal is te zien hoe Wertwijn en zijn dochter geëmotioneerd reageren op het verlies van de verzameling. (tekst gaat verder onder de foto)
Eddy Wertwijn is zwaar aangeslagen door de inbraak. (foto: NH)
“Godskanonne, wie doet zoiets?”, vraagt Wertwijn zich af. Volgens hem vertegenwoordigen de machines vooral een belangrijke historische en persoonlijke waarde. Zijn vader opende in 1955 aan de Amsterdamse Sint Olofsteeg de eerste tattooshop van Amsterdam en wordt gezien als één van de grondleggers van de moderne tattoocultuur in Nederland.
Wertwijn zegt dat hij de collectie al jaren bewaart met een duidelijk doel voor ogen: het oprichten van een museum over het leven en werk van zijn vader.
“Ik vind het verschrikkelijk”, vertelt Wertwijn. “Ik kan niet begrijpen dat mensen onrespectvol zijn tegen de oudste tattooshop van Nederland. En voor wat? Om het door te verkopen? Het is van mij. Ik wil het doorgeven aan de volgende generaties. Dat is het allerbelangrijkst.”
De eigenaar doet daarom een directe oproep aan de daders om de gestolen voorwerpen terug te bezorgen.
“Dus wil ik graag zeggen tegen degene die het heeft meegenomen: geef het alsjeblieft terug. Van mijn part leg je het in een kluis en stuur je de sleutel naar me toe per post. Dat kan me niet verdommen. Ik wil gewoon mijn spullen terug.”
Bewoners van de Onderweg in Schoorl zijn het wachten zat. Na jaren van meldingen, gesprekken en verzoeken vragen zij de gemeenteraad nu om in te grijpen in wat zij omschrijven als een ‘gevaarlijke verkeerssituatie’. Volgens de aanwonenden wordt al meer dan twaalf jaar gewaarschuwd voor gevaarlijke situaties, terwijl eerdere plannen voor ingrepen nooit zijn uitgevoerd.
De frustratie onder bewoners zit niet alleen in de huidige verkeersdrukte, maar vooral in de lange voorgeschiedenis. Sinds de ontwikkeling van woonwijk Plan Oost zou de Onderweg steeds vaker worden gebruikt als route voor gemotoriseerd verkeer. Volgens bewoners is de historische weg daar nooit voor bedoeld geweest.
Waar de Onderweg onderdeel uitmaakt van fiets- en wandelroutes en dagelijks wordt gebruikt door recreanten, delen wandelaars, fietsers en ruiters de weg steeds vaker met auto’s en bestelwagens. Bewoners spreken van een combinatie die regelmatig tot gevaarlijke situaties leidt. “Wij zien het knelpunt al jaren dagelijks voor onze deur”, stellen zij.
Volgens de bewoners is de weg smal, is een bocht onoverzichtelijk en zorgen de sloten en greppels aan beide kanten ook voor risico’s. Uitwijken is volgens bewoners nauwelijks mogelijk. Zij zeggen bovendien dat automobilisten regelmatig harder rijden dan toegestaan en dat het eenrichtingsverkeer geregeld wordt genegeerd. (tekst gaat door onder de foto)
De smalle weg zorgt ervoor dat automobilisten en fietsers geregeld in de knel komen. (foto: brief aanwonenden Onderweg)
Dat de situatie al jaren bekend zou zijn bij de gemeente maakt de onvrede groter. Volgens de bewoners zijn er sinds 2014 meldingen gedaan en gesprekken gevoerd. In 2015 zou zelfs al een voorstel voor verkeersmaatregelen op tafel hebben gelegen. Van daadwerkelijke uitvoering kwam het alleen niet. En juist die maatregelen zijn “noodzakelijk om de kwetsbare weggebruikers te beschermen”, stellen ze.
“De verkeersdruk is te hoog, auto’s rijden te hard en regelmatig doen zich bijna-ongevallen en krampachtige incidenten voor, waarbij de kwetsbare verkeersdeelnemer in het nadeel is”, vatten de omwonenden de situatie samen. “De Onderweg is niet bedoeld én niet geschikt als doorgaande route voor gemotoriseerd (sluip)verkeer en is alleen geschikt als weg met recreatieve en verblijfsfunctie.”
De bewoners vragen de gemeenteraad nu om een verkeersbesluit waarmee doorgaand verkeer wordt geweerd. Daarbij denken zij onder meer aan een geslotenverklaring voor motorvoertuigen, met uitzondering van aanwonenden, of aan het aanwijzen van een deel van de Onderweg als fietspad.
Volgens de bewoners zijn er voldoende alternatieve routes beschikbaar voor automobilisten. De Onderweg zou daardoor weer kunnen functioneren als recreatieve verbinding in plaats van sluiproute. Met hun brief hopen zij dat de gemeenteraad het dossier eindelijk prioriteit geeft. De bewoners vrezen dat het zonder maatregelen slechts een kwestie van tijd is voordat er een ernstig ongeluk gebeurt.
De gemeente bevestigt de brief van de bewoners te hebben ontvangen, maar wil op dit moment nog niet inhoudelijk reageren, noch enige informatie geven over de ervaringen van de gemeente met de weg. Eerst worden de bewoners zelf van een antwoord voorzien, laat een woordvoerder weten. (Hoofdfoto: brief aanwonenden Onderweg)
Busvervoerder Connexxion herhaalt een actie van vorig jaar om automobilisten te verleiden vaker de bus te nemen: de bus in met de autosleutel. Vorig jaar leverde de sleutel zelfs een gratis kaartje op, deze keer moet er een euro worden afgerekend. Toch werden kort nadat de actie dinsdag werd bekendgemaakt, al bijna 300 kaartjes op internet gekocht. “Probeer het gewoon een keertje uit”, is de boodschap van Connexxion.
Op vertoon van een autosleutel en een kaartje dat voor een euro te koop is op internet, mogen automobilisten komende week buiten de spits mee met de buschauffeurs van Connexxion. De ludieke actie ‘Hier met je autosleutel!’ is bedoeld om meer autorijders te stimuleren de bus te nemen.
Volgens woordvoerder Jeske Kapitein waren de reacties vorig jaar erg positief, toen de actie voor het eerst werd gehouden. Met toen dus nog een gratis kaartje. “In april vorig jaar werden in de eerste dagen al 400 kaartjes op internet aangevraagd. Veel meer dan we durfden te hopen.” (tekst gaat verder onder de foto)
Er hoeft bij de chauffeur niet te worden afgerekend, als de passagier een autosleutel en een online gekocht e-ticket laat zien. (foto: aangeleverd)
Het waren toen gratis kaartjes, maar deze keer moet er een euro worden afgerekend. Volgens woordvoerder Jeske Kapitein is daarvoor gekozen omdat de vervoerder merkte dat een kleine bijdrage ervoor zorgt dat mensen bewuster gebruikmaken van het aanbod.
“In de eerdere editie met het gratis ticket zagen we dat veel tickets wel werden aangevraagd, maar niet altijd gebruikt. Door een laagdrempelige prijs te hanteren, blijft de actie heel toegankelijk, maar zorgen we er wel voor dat tickets daadwerkelijk worden ingezet door reizigers die echt willen reizen.”
Volgens Kapitein is de actie speciaal bedoeld om automobilisten op een laagdrempelige manier te laten kennismaken met het openbaar vervoer. Dat kunnen ook forenzen zijn. “Het kaartje is geldig na negen uur ‘s ochtends. Er zijn veel mensen die eerst een uur thuis werken en dan na de spits naar hun werk gaan. Ze moeten dan alleen niet vergeten hun autosleutel bij zich te steken.”
Met deze campagne, en andere acties, hoopt de vervoerder meer autorijders in de bus te verwelkomen en tegelijkertijd een positieve bijdrage te leveren aan een schonere en beter bereikbare regio. “Door de sterk gestegen brandstofkosten wordt autorijden voor veel mensen steeds duurder”, stelt Kapitein. “Met deze actie spelen we hierop in en laten we automobilisten ervaren dat de bus een aantrekkelijk alternatief is.” (tekst gaat verder onder de foto)
Wie gebruik wil maken het actieftarief, moet zijn autosleutel tonen aan de chauffeur en online het speciale ticket hebben gekocht. (foto: JJFoto)
Als voordelen noemt de woordvoerder dat reizigers geen kosten hebben voor brandstof en zich geen zorgen hoeven te maken over parkeren. Voor deze actie heeft Connexxion zelf de AutoLuwe Week uitgeroepen. Bovendien wil de vervoerder zo bewustwording creëren rondom duurzame mobiliteit. “Minder autogebruik draagt bij aan een lagere uitstoot, schonere lucht en minder drukte op de weg.”
Kritiek heeft Connexxion volgens de woordvoerder ook al gehoord, van mensen zonder auto die volgende week ook wel voor een euro met de bus mee zouden willen. “Deze actie is speciaal bedoeld voor automobilisten die bijna nooit met de bus rijden. Voor onze vaste klanten hebben we in andere weken weer andere acties.”
De autoluwe week van Connexxion is vanaf aanstaande zaterdag tot en met maandag 15 juni. Automobilisten die dan de bus willen proberen, kunnen het voordelige e-ticket voor 1 euro aanschaffen op connexxion.nl/autoluweweek.
De buien deze week zorgen voor wat verlichting, maar daarna zal het neerslagtekort weer verder oplopen. Het Hoogheemraadschap heeft ‘watervragers’ in de Kop van Noord-Holland dringend gevraagd om cöordinatie van het watergebruik. In regio Alkmaar zijn er nog geen problemen, maar de situatie het waterschap houdt de vinger aan de pols.
Het jaar 2026 behoort tot begin deze week tot de 5 procent droogste jaren ooit gemeten. Het is net aan, maar toch. In onze provincie kampen de kustgemeenten Bergen, Schagen en Den Helder met het grootste neerslagtekort, namelijk tussen de 150 tot 180 millimeter. Er ontstaat nu door de buien een kleine dip, maar de voorspelling is dat het tekort daarna weer verder op zal lopen.
Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier kan nog voldoende water vanuit het IJssel- en Markermeer binnenlaten, maar diep de Kop van Noord-Holland in wordt er nu teveel water gebruikt om kleinere sloten de hele tijd op peil te houden. Daarom roept het waterschap ‘watervragers’ om de beregening te spreiden. (tekst gaat verder onder de foto)
Het Noordhollandsch Kanaal is een belangrijke watergang in de regio, vooral voor de kustgemeenten. (foto: Streekstad Centraal)
“Dat regio Alkmaar minder expliciet wordt genoemd, komt doordat daar de waterlopen soms breder zijn, de watervraag meer verspreid is en de watervraag minder is door andere teelten”, legt een woordvoerder uit. “Hoewel er in regio Alkmaar zeker agrarische activiteiten zijn, is de combinatie van deze factoren gunstiger voor de beschikbaarheid en verdeling van water.”
Ze verwijst daarbij onder andere naar het Noordhollandsch Kanaal, van waar water makkelijk naar de westzijde van de regio kan stromen. De spreiding en het minder grote waterverbruik door boeren heeft te maken met de hoeveelheid bebouwing en grasland, tussen de gronden waarop wordt geteeld.
Al zorgt de droogte in combinatie met waterverbruik voorlopig nog geen problemen in regio Alkmaar, het waterschap is alert: “Wij blijven de situatie nauwgezet volgen.” (foto: HHNK)