Intensieve inzet tegen overlast in Alkmaar, maar: “Aantal meldingen blijft hoog”

Twee mensen zitten op een smalle stoep naast een geparkeerde auto. De een houdt een blikje drank vast en er ligt een gele plastic tas op de grond. Hun gezichten zijn gepixeleerd.

De Alkmaarse Spoorbuurt, het Bolwerk, de Noorderkade op Overstad: al lange tijd zijn het plekken waar veel overlast wordt gemeld van dak- en thuislozen die er openlijk drugs gebruiken, vuil achterlaten en ‘onbegrepen gedrag’ vertonen. Gemeente Alkmaar voerde een uitgebreid pakket extra maatregelen in, maar toch blijft de overlast bestaan.

Dat concludeert het college van de gemeente Alkmaar in een terugblik op de genomen maatregelen. Het is zeker niet zo dat er niks is geprobeerd. Er zijn extra pleinstewards ingezet, er hangen op meerdere plekken camera’s, de gemeente heeft de overlastgevers beter in beeld. Met al die maatregelen wil de gemeente ook doorgaan.

Maar tegelijk zijn de cijfers hard: er blijven honderden meldingen binnenkomen, in 2025 waren dat er ook fors meer dan in 2024; meer in de zomer, minder in de winter, maar het stopt niet. (tekst gaat door onder de foto)

Kamp van daklozen onder een viaduct met tenten, fietsen en verspreid afval.
Slapen in een tent: de gemeente snapt het, maar het mag niet (foto: NH)

De problematiek is dan ook complex, verklaarde het college al eerder. De overlast wordt veroorzaakt door mensen die niet zomaar ergens anders heen kunnen. De gemeente kan ze wel wegsturen, maar dat blijft zonder betekenis als ‘weg’ niet ‘weg’ is.

“De gemeente begrijpt dat mensen uit nood een tentje opzetten wanneer zij geen andere plek hebben. Tegelijkertijd is slapen in de openbare ruimte niet toegestaan”, duidt het college de spagaat waarin handhavers terechtkomen. “Dat neemt niet weg dat het college erkent dat zulke situaties ontstaan omdat mensen geen andere plek meer hebben en zich in een noodsituatie bevinden. Daarom proberen we te voorkomen dat mensen in een dergelijke situatie belanden.”

Maar de opvangmogelijkheden zijn niet onbeperkt en de doorstroom vanuit de opvang loopt vast op de huizencrisis die ook in Alkmaar voelbaar is. Het achterliggende probleem blijft dus bestaan en de ervaren overlast is daar maar één van de gevolgen van. (tekst gaat door onder de foto)

Vier mensen staan bij een met graffiti bedekt gebouw langs een weg met verkeersborden en fietsen, met een modern gebouw op de achtergrond.
De bankjesplek langs de Herderseweg werkte niet, de bankjes gaan dus weg (foto: aangeleverd)

“We zien dat in en rondom parkeergarages sprake blijft van overlast. Door de gerichte inzet van pleinstewards, politie en handhaving wordt hier actief toezicht op gehouden en wordt opgetreden bij overtredingen zoals het alcoholverbod. Zo worden situaties tijdig gesignaleerd, wat verdere overlast voorkomt”, legt het college de gevolgde werkwijze uit.

Verder zijn er dus camera’s, die ook de komende zomer zullen blijven staan. “We merken op dat de huidige aanpak veel inzet vraagt van politie, handhaving en pleinstewards”, is de kanttekening. “Deze inzet kan daardoor niet worden besteed aan andere vragen en meldingen van inwoners in de stad.” Er moet dus echt structureel iets veranderen, want dit zou eigenlijk niet moeten voortduren.

“Belangrijk om te benadrukken is dat deze maatregelen tijdelijk zijn”, benadrukt het college ook. “Ze zijn bedoeld om de rust terug te brengen voor bewoners en om beter inzicht te krijgen. Ons uiteindelijke doel is normalisering van de situatie.”

Daarom zet Alkmaar in op meer perspectieven voor de dak- en thuislozen, betere zorg, betere doorstroming naar woonruimte – dat ook in samenwerking met omliggende gemeenten. In juni komt het college met een update over de effecten van deze maatregelen.